Page 205 - Demo

203Kryeqendra e artit pas Luftës së Dytë Botërore u zhvendos nga Parisi drejt Nju Jorkut. Aty tashmë do të mblidheshin pjesa më e madhe e galerive, menaxherëve dhe artistëve, duke hapur kështu një kapitull të ri për artin perëndimor. Në të do të zhvilloheshin disa nga rrymat kryesorë të gjysmës së dytë të shek. XX, si ekspresionizmi abstrakt e pop arti, duke u dhënë për herë të parë artistëve amerikanë vëmendje ndërkombëtare. Ekspresionizmi abstrakt Një nga rrymat e para artistike që mori formë pikërisht në Nju Jork ishte ekspresionizmi abstrakt. Ajo ishte dhe e para rrymë artistike që e vuri Amerikën dhe artistët amerikanë në vëmendjen botërore. Të frymëzuar nga surrealizmi, këta artistë e mbështesnin veprën e tyre në një tematikë që lind nga e pandërgjegjshmja e që karakterizohej nga gjesti spontan. P.sh. një nga artistët më të famshëm të ekspresionizmit abstrakt, Xhakson Pollok (Jackson Pollock) (1912-1956) e hidhte bojën direkt mbi pëlhurë pa e prekur atë fare me penel. Por jo të gjithë artistët e kësaj rryme pikturonin kështu. Në fakt pjesa më e madhe e tyre kishin stil të personalizuar, e shumë të ndryshëm nga njëri-tjetri. P.sh. Mark Rothko (1903-1970) dallohej për zonat e mëdha të ngjyrës monokrome (njëngjyrëshe), ndërsa një tjetër prej tyre Vilem de Kunin (Willem de Kooning) (1904-1997) për subjektet groteske e tejet shprehëse. Sidoqoftë artistët e kësaj rryme parapëlqejnë telajot e mëdha, mungesën e subjektit figurativ dhe penelatën shprehëse nëpërmjet gjestit, tendenca këto mjaft në modë dhe me mënyrën e të jetuarit amerikan. MËSIMI 36EKSPRESIONIZMI ABSTRAKT, POP ARTI, OP-ARTI, LAND ARTIFig. 1. Xhekson Pollok në studio, fotografi, fundi i viteve ’40Fig. 2. Xhekson Pollok, \Fig. 3. Mark Rothko, \dhe portokalli\Fig. 4. Uillem de Kuning, \