Page 104 - Demo

MATEMATIKA 61004.11 Gjetja e pjesës dhe e tërësisë A Kërkoni e zbuloniMielli përbën mesatarisht 53 e masës së bukës. Pra, për 1 kg bukë, duhen mesatarisht 600 g miell. A mund të gjeni sa miell duhet për 2 kg bukë? Po, për 5 kg bukë? Bashkëbisedoni me shokun/shoqen.B Vrojtoni dhe mësoni I. Kur dimë tërësinë mund të gjejmë një pjesë të saj, e cila tregohet me një thyesë. Shembulli 1Një libër ka 150 faqe. Agimi lexoi 32 e tij. Sa faqe lexoi Agimi? Mënyra e parë Gjejmë në fillim një të tretën  31 e sasisë së faqeve të librit. Për këtë, pjesëtojmë 150 me 3. Kështu 150 : 3 = 50. Për të gjetur dy të tretat e librit  32 , shumëzojmë 50 me 2. Kështu, do të kemi 50 · 2 =100. Pra, Agimi lexoi 100 faqe. Mënyra e dytë Për të gjetur 32 e 150, mjafton të shumëzojmë 150 me thyesën 32 . Kështu do të kemi: 32 150 ⋅ = 3150 ⋅ 2 = 3300 = 100 faqe. Mbani mend:Për të gjetur pjesën e një numri (të shprehur me thyesë), shumëzojmë këtë numër me thyesën e dhënë. II. Kur njohim një pjesë të tërësinë, mund të gjejmë tërësinë.Shembulli 2 Zana shpenzoi 150 euro. Ajo tha që ka shpenzuar 43 e eurove që kishte në çantë. Sa euro kishte në çantë Zana? Mënyra e parë Meqenëse 43 (tre të katërtat) e sasisë së eurove në çantë janë 150, atëherë 41 (një e katërta) e sasisë së eurove do të jetë tri herë më pak, pra 150 : 3 = 50 euro.Sasia e eurove në çantë (tërësia) është 44 (katër herë nga 41 ), do të jetë 4 herë më e madhe se 50, pra 4 · 50 = 200 euro. Mënyra e dytë Shënojmë sasinë e eurove në çantë me x. Sipas kushtit të problemës, 43 e x është 150. Pra, 15043 ⋅ x = . Pra, x = 43 150 : , d.m.th. x = 34 150 ⋅ = 3150 ⋅ 4 = 200 euro.