Page 194 - Demo

MATEMATIKA 61909.3 Barazimet numerike dhe vetitë e tyre A Kërkoni dhe zbuloni1. Duke përdorur numrat 3; 5; 8, shkruani një barazim me mbledhje dhe dy barazime me zbritje.2. A është e vërtetë se 6 = 6?A mund të themi që 6 – 2 = 6 – 2? Po që 6 : 3 = 6 : 3?Çfarë vini re? Bashkëbisedoni.B Vrojtoni dhe mësoniMbani mend:Dy numra ose dy shprehje numerike, të lidhura ndërmjet tyre me shenjën “=” formojnë një barazim numerik. Një barazim numerik mund të jetë i vërtetë ose jo i vërtetë. Barazimet e mësipërme janë të vërteta, kurse barazimi 7 + 5 = 6 + 9 nuk është i vërtetë. Në barazimin a = b, shenja “=” e ndan barazimin në dy anë: e majta dhe e djathta. Vetitë e barazimeve numerikeI. Kemi 4 = 4; 3 = 3; 0 = 0. Çdo numër është i barabartë me veten. Pra, barazimi a = a është i vërtetë, për çdo numër a. II. Në qoftë se është i vërtetë barazimi a = b, atëherë është i vërtetë edhe barazimi b = a. III. Në qoftë se janë të vërteta barazimet a = b dhe b = c, atëherë është i vërtetë edhe barazimia = c. Kjo quhet vetia tranzitive (vetia e kalimit) e barazimit numerik. IV. Vetia e pandryshueshmërisë së vërtetësisë së barazimit në lidhje me mbledhjen dhe zbritjen.Vihet re që nga 13 = 13 dalin barazimet e vërteta 13 + 2 = 13 + 2 dhe 13 – 4 = 13 – 4. Pra, nga a = b, rrjedh a + c = b + c dhe a – c = b – c, ku c është një numër çfarëdo. Mbani mend:Po t’u shtojmë ose t’u zbresim të dyja anëve të një barazimi numerik të vërtetë të njëjtin numër, merret një barazim i ri i vërtetë. V. Vetia e pandryshueshmërisë së vërtetësisë së barazimit në lidhje me shumëzimin dhe pjesëtimin. Vihet re se nga 6 = 6 dalin barazimet e vërteta 6 · 2 = 6 · 2; 6 62 2 = .Mbani mend:Po të shumëzojmë ose të pjesëtojmë të dyja anët e një barazimi numerik të vërtetë me të njëjtin numër, të ndryshëm nga zero, merret një barazim numerik i vërtetë i ri.VI. Vetia e kalimit të kufizës në anën tjetër të barazimit.Vihet re se nga barazimi i vërtetë 4 + 5 = 9, rrjedh barazimi i vërtetë 5 = 9 – 4. Nga barazimi i vërtetë 6 – 4 = 2, rrjedh barazimi i vërtetë 6 = 2 + 4.