Page 202 - Demo

MATEMATIKA 61989.7 Mosbarazime numerike dhe shkronjoreA Kërkoni dhe zbuloniNë mosbarazimin 2x + 5 < 9, vendosni në vend të x numrin 1. A merret mosbarazim numerik i vërtetë? Po në rastin kur në vend të x vendosim numrin 2? Çfarë mendoni se tregon kjo?Vendosni numra të tjerë në vend të x.Bashkëbisedoni me shokun/shoqen.B Vrojtoni dhe mësoniMbani mend:Dy numra ose dy shprehje, të lidhura midis tyre me shenjën > (më e madhe), ≥ (më e madhe ose baras) ose < (më e vogël), ≤ (më e vogël ose baras) formojnë një mosbarazim.Në rast se mosbarazimi ka vetëm numra është mosbarazim numerik. Në rast se ka dhe shkronja është mosbarazim shkronjor.Ja disa mosbarazime numerike: 12 > 3; 2 < 0. Ndërsa këta janë shembuj mosbarazimesh shkronjore: 2x + 1 > 3x; x · x < 0. Jo çdo mosbarazim numerik është i vërtetë.Disa veti të mosbarazimeve:I. Nga 4 > 3 rrjedh 3 < 4; nga 8 < 10 rrjedh 10 > 8. Në përgjithësi, nga mosbarazimi a > b rrjedh b < a. II. Nga 7 > 4 rrjedh 7 + 5 > 4 + 5. Në qoftë se është i vërtetë mosbarazimi a > b, atëherë janë të vërteta edhe mosbarazimet a + c > b + c dhe a – d > b – d, ku c është numër çfarëdo, kurse d është më i vogël se numrat a dhe b. Nga 17 – 3 > 5, duke u shtuar të dyja anëve numrin 3 marrim 17 + (3 – 3) = 5 + 3, d.m.th. 17 + 0 > 5 + 3, pra 17 > 8. Mbani mend:Në qoftë se në të dyja anët e një mosbarazimi të vërtetë shtojmë ose zbresim të njëjtën kufizë, atëherë marrim një mosbarazim të vërtetë me të njëjtin kah. Ose themi kalojmë njërën kufizë nga njëra anë në anën tjetër, duke ndërruar shenjën para saj. Pra, nga a + b > c rrjedh a > c – b. III. Jepet mosbarazimi i vërtetë 7 > 3. Duke shumëzuar të dy anët e tij me 2, marrim mosbarazimin 14 > 6, i cili gjithashtu është i vërtetë. Në këtë mënyrë nxjerrim rregullën.Mbani mend:Në qoftë se të dyja anët e një mosbarazimi të vërtetë i shumëzojmë apo i pjesëtojmë me të njëjtin numër natyror, atëherë marrim një mosbarazim të vërtetë me të njëjtin kah.