Page 228 - Demo

MATEMATIKA 6224Mbani mend:Nëse pika A përshkon një figurë F, atëherë simetrikja e saj A1 do të përshkojë një figurë F1, që quhet simetrike e figurës F, në lidhje me drejtëzën d (fig. 11.10). 11.2 Simetria sipas një drejtëze (simetria boshtore) A Kërkoni dhe zbuloniQë në lashtësi njerëzit e kanë përdorur simetrinë në objektet e jetës së përditshme, në arkitekturë, në zbukurime. Po ashtu, edhe në natyrë vërejmë shembuj pa fund të shfaqjes së simetrisë, mjafton të shohim flokun e borës, fluturën, yllin e detit në figurën 11.7. Punë në grup:Merrni një fletë letre. Tërhiqni në të një drejtëz dhe paloseni fletën sipas kësaj drejtëze. Shpojeni fletën e palosur me një gjilpërë. Më pas, hapeni atë plotësisht. Çfarë vini re?lFig. 11.8B Vrojtoni dhe mësoniKur të hapni fletën e palosur, do të shihni dy pika, të vendosura në anë të ndryshme të drejtëzës që vizatuat. Thuhet që këto pika janë simetrike kundrejt kësaj drejtëze, vijës së palosjes. Nga pikat e gjetura, hiqni një drejtëz. Me anë të mjeteve të vizatimit, mund të bindeni që kjo drejtëz është pingule me drejtëzën e palosjes, kurse pikat janë në largesa të barabarta prej saj. Kjo është vetia karakteristike e pikave simetrike. Shqyrtojmë rastin e përgjithshëm. Le të na jetë dhënë një pikë A dhe një drejtëz d.Nga pika A heqim pingulen mbi drejtëzën d. Kjo pingule e pret drejtëzën d në pikën M. Në zgjatim të segmentit [AM], marrim segmentin [MA1], kongruent me [AM]. Pika A1quhet simetrike e pikës A në lidhje me drejtëzën d. Pika A quhet fytyrë, kurse pika A1 quhet shëmbëllim. Nëse do të ndërtonim simetriken e pikës A1 në lidhje me drejtëzën d, do të merrnim pikërisht pikën A. Për këtë arsye, pikat A dhe A1 quhen simetrike të njëra-tjetrës kundrejt drejtëzës d. Drejtëza d quhet bosht simetrie.Fig. 11.7dAdA1MFig. 11.9dF AF1A1Fig. 11.10