Page 91 - Demo

ƉģƌƐŚŬƌƵĂŶƌģŶĚģƐŝŶģĞƚƌĂŶƐƉŽƌƟƚĚŚĞŵũĞƚĞǀĞƚģƟũ͘'ũĂƚģŚŝƐƚŽƌŝƐģƐģƚŝũ͕ƋLJƐŚŶģƉĞƌŝƵĚŚĂƚĞŚĞƌƐŚŵĞ͕ŶũĞƌŝƵŬĂůģǀŝnjƵƌŽƐĞģƐŚƚģƐŚƉģƌŶŐƵůƵƌŶŐĂŶũģƚĞƌƌŝƚŽƌŶģƚũĞƚƌŝŶƉģƌƚģƐŝŐƵƌƵĂƌŬƵƐŚƚĞŵģƚģŵŝƌĂũĞƚĞƐĞ͘<ũŽnjŚǀĞŶĚŽƐũĞĞŚĞƌģƉĂƐŚĞƌƐŚŵĞŬĂŶĚŝŬƵĂƌũŽƉĂŬŶģŶĚƌLJƐŚŝŵŝŶĂƉŽnjŚǀŝůůŝŵŝŶĞƚŝũ͘WģƌŵĞŶĚŶŝĚŝƐĂŵũĞƚĞŵĞƚģĐŝůĂƚŬƌLJŚĞũůģǀŝnjũĂŶģůĂƐŚƚģƐŝ͘ŝƐŬƵƚŽŶŝŶģŬůĂƐģƌƌĞƚŚƚLJƌĞ͘AktivitetMësimiNxënësi/ja:89Rëndësia e transportit në jetën tonë2Teknologjia e transportit WģƌƐŚƵŵģŬŽŚģ͕ŶũĞƌŝƵƐŚĨƌLJƚģnjŽŶƚĞǀĞƚģŵĨŽƌĐģŶĞŵƵƐŬƵũǀĞƚģƟũ;ƚģŬģŵďģǀĞĚŚĞtë krahëve) për të lëvizur ose për të mbartur sende të ndryshme që i nevojiteshin ƉģƌũĞƚĞƐģ͘^ŚƵŵģŬŽŚģŵģǀŽŶģ͕ĂŝŵģƐŽŝƚģƉģƌĚŽƌƚĞŬĂĨƐŚģƚƐŝŵũĞƚƚƌĂŶƐƉŽƌƟ͕nëpërmjet të cilave tërhiqte zvarrë objekte të ndryshme.^ŚĨĂƋũĞƚĞƉĂƌĂƚģƚĞŬŶŽůŽŐũŝƐģƐģƚƌĂŶƐƉŽƌƟƚŝƐŚŝŶƉLJŬĂ͕ůĞǀĂ;ĮŐ͘ϭͿ͕ƌƌĂĨƐŚŝŝƉũĞƌƌģƚ;ĮŐ͘ϮͿ͕ƚģĐŝůģƚƐŚģƌďĞŶŝŶƉģƌƚƌĂŶƐƉŽƌƟŶĞƐĞŶĚĞǀĞŶģůĂƌƚģƐŝ͘Por ajo që i dha hov të madh teknologjisë së transportit, ishte shpikja e rrotës. Për ndërtimin e rrotave, njerëzit përdornin trungjet e pemëve, të cilat i prisnin në formë ruli (cilindri) dhe vendosnin mbi to objektet e mëdha që do të ƚƌĂŶƐƉŽƌƚŽŚĞƐŚŝŶ;ĨŝŐ͘ϯͿ͘&ŝŐ͘ϭdƌĂŶƐƉŽƌƟŵĞůĞǀģ&ŝŐ͘ϯdƌĂŶƐƉŽƌƟŵĞƚƌƵŶŐũĞƐŝƌƌŽƚĂ Fig. 4 Qerret e para&ŝŐ͘ϮdƌĂŶƐƉŽƌƟŶģƌƌĂĨƐŚƚģƉũĞƌƌģƚMë pas, u ndërtuan qerret me rrota dhe karrocat, ƚģĐŝůĂƚƚģƌŚŝƋĞƐŚŝŶŶŐĂŬĂĨƐŚģƚģĨƵƋŝƐŚŵĞ;ĮŐ͘ϰͿ͘dģŐũŝƚŚĂŬģƚŽŵũĞƚĞǀŝŚĞƐŚŝŶŶģůģǀŝnjũĞŵĞĂŶģƚģforcës së muskujve.Më vonë, gjatë përvojës së tij jetësore, njeriu mësoi të përdorë forcën e ujit dhe të erës, kështu ai ndërtoi lundra, varka dhe anije me vela (fig. 5). &ŝŐ͘ϱDũĞƚůƵŶĚƌƵĞƐŝƐŚĞƐŚƚģŵĞǀĞůĂ