Page 116 - Demo
P. 116
114Themelimi i kolonive helene 7KHPHOLPLLNRORQLVsVsSDUsKHOHQHGDWRQQsYLWLQSHUQsLVKXOOLQH.RUN\\UsVEDQXDUDVRNRKHnga Liburnët), për t’u shtrirë më pas e për t’u vendosur dhe në Dyrrah, Apoloni, Onhezmi (Saranda e sotme), Butrinti, Orikum etj. Arkitektura3sUT\\WHWLQDQWLNWs'XUUsVLWPRQXPHQWLPsLQMRKXUsVKWsDP¿WHDWULLQGsUWXDUQsSHULXGKsQHSXVKWLPLWURPDN$P¿WHDWULSsUGRUHMSsUtë parë ndeshjet e gladiatorëve. Këtu bien në sy kapitelet shumë të mëdha, kolonat e mëdha prej graniti, pjesët e dyshemeve të shtruara me mozaik apo fragmentet e skulpturës dekorative. Në Butrint dallohen ndërtime arkaike të stilit egjean, rrethuar me mure me gurë të mëdhenj, të lidhur pa llaç. Në pika të ndryshme të murit me madhështi të admirueshme ngriheshin kulla me kënde ose gjysmërrethore. Në këtë strukturë, pikat më nevralgjike janë dy portat e qytetit, Skea dhe ajo e Luanit. I gjithë kompleksi DUNLWHNWXURU L %XWULQWLW L ]EXOXDU SMHVsSMHVs Ts QJD YLWL ffiflNXOPRQPH DP¿WHDWULQ Ts X QJULW Qs VKHNXOOLQ,,, SHU$P¿WHDWULPHffiUDGKsVKNDOOsJM\\VPsUUHWKRUHIRUPRKHWQJDEOORTHJXULWsbardha, të ndara nga tri korridore kalimi që zbresin me shkallë më të vogla drejt platesë. Ndërsa në Apoloninë e themeluar në vitin flflSHUWsJMLWKDPRQXPHQWHWLSsUNDVLQQMsSHULXGKHPsWsYRQsklasike e helenistike, duke nxjerrë në pah më shumë elementet dekorative dhe elegancën e formave. Monumente të rëndësishme janë: Teatri, “Monumenti i Agonotetëve”, Nymfeumi etj. MËSIMI 9KOLONITË HELENE NË BREGDETIN ILIR Fig. 1. Portret burri shek. III p.e.r., Apolloni Fig. 2. Porta Skea, Butrint Fig. 3. Apolloni, çezmë monumentale, e njohur si Nymfeu, shek. IV-III p.e.r.Fig. 4. Monumenti i Agonoteteve, Apolloni Fig. 5. $P¿WHDWULL'XUUësit Fig. 6. Teatri Butrintit Për qytete si Apolonia, Dyrrahu e Butrinti, dëshmojnë jo vetëm tekstet e vjetra të letërsisë, por edhe gërmadhat e mbetura që edhe sot tregojnë për vepra madhështore.

