Page 164 - Demo

162Fillimi i shekullit XX ishte një maratonë e vërtetë stilesh dhe rrymash artistike. Disa prej tyre zgjatën si në kohë, ashtu edhe në ndikimin që patën, ndërsa disa të tjera u shuan më shpejt. Dy prej rrymave më të rëndësishme të kësaj periudhe ishin ekspresionizmi dhe fovizmi (fauves).Ekspresionizmi (NVSUHVLRQL]PL LVKWH QMs QJD OsYL]MHW H DUWLW PRGHUQ Ws ¿OOLP VKHNXOOLW ;; Ts ¿OOLPLVKW X SsUKDS QsGjermani në poezi e pikturë. Subjekti trajtohej nga një këndvështrim shumë personal dhe shpërbëhej në mënyrë mjaft të dukshme për të rritur sa më shumë anën emocionale të veprës. Kjo lëvizje kërkonte të tregonte hapur gjendjen e brendshme dramatike të njeriut modern, të vetëdijshëm për mungesën e vlerave shpirtërore. Në pikturë kjo arrihej me thjeshtëzimin e formave dhe me përdorimin e ngjyrave kontrastuese, teksa subjekti trajtohej më shumë nga këndvështrimi emocional dhe jo siç ishte vërtet në botën reale. Në Gjermani ekspresionistët formuan grupimin “Ura” ('LH%UXFNH) që donte të thoshte një urë drejt përvojave të reja. Përfaqësuesit e ekspresionizmit janë: Ernest Kirshner ((UQHVW.LUFKQHU) flflffifl (ULN +HNHO (ULN +HFNHO  flflffi .HWL.ROYLF .DWKH.ROOsLW]) dhe më vonë Emil 1ROGH flffi 2WR0XOHU 2WWR0XOOHU  flffi H2WR'LNV 2WWR'L[  flffiffiffi QGsUVDSsUWHMNX¿MYHXGDOOXDQDUWLVWsVL0DUN6KDJDOO 0DUF&KDJDOO), Oskar Kokoshka (2VFDU.RNRVFKND) etj. Mes tyre dallohet dhe artisti norvegjez Eduard Mynç ((GZDUG0XQFK  flffi LFLOLSsUFROOLPHveprat e tij raportin e vështirë psikologjik mes qenieve njerëzore, si dhe dimensionin e tyre ekzistencial. Vepra e tij më e famshme “Ulërima” është edhe sot një nga imazhet më të famshme të artit modern. Tek ekspresionistët është i dukshëm ndikimi i veprave të Van Gogut dhe të Gogenit.MËSIMI 25EKSPRESIONIZMI, FOVISTËT DHE SEÇESIONI VJENEZFig. 1. Gustav Klimt, \Fig. 2. Vasili Kandiski, \duke luajtur\\