Page 127 - Demo
P. 127


                                    1193 Në fshikëz sekretohen enzima dhe bakteri tretetFigura 9.22 Fagocitoza.1 Fagociti lëviz në drejtim të një grupi bakteresh2 Membrana qelizore e fagocitit e mbyll bakterin në një fshikëz.4 Substancat e tretshme dalin nga fshikëza në citoplazmën e fagocititFigura 9.21 Dy lloje qelizash të bardha të gjakut.Limfocite me bërthamë të madheFagocit, me bërthamë me lobe, e cila mund të gëlltisë baktere9.22). Ato shkatërrojnë edhe qelizat e trupit, të cilat janë të dëmtuara ose të konsumuara. Zakonisht fagocitet kanë bërthama me lobe. Nëse lëkura dëmtohet nga një prerje për shembull, fagocitet grumbullohen në vendin e dëmtimit, për të gëlltitur dhe për të tretur çdo mikroorganizëm që mund të futet brenda. Lexoni më tepër në lidhje me antitrupat në kapitullin 10.TrombocitetTrombocitet janë pjesë të vogla qelizash pa bërthamë. Ato formohen në palcën e kuqe të kockave dhe ndikojnë në mpiksjen e gjakut. Mpiksja e gjakut ndalon futjen e patogjenëve në trup përmes çarjeve të lëkurës. Lëkura përbën një barrierë të efektshme kundër futjes së baktereve dhe viruseve. Mpiksja e gjakut parandalon gjithashtu edhe humbjen e tij. Tabla 9.3 Përbërësit e gjakut.Përbërësi Struktura Funksionetplazma ujë, i cili përmban shumë substanca të tretura1. mjedis i lëngët në të cilin mund të lundrojnë qeliza  dhe trombocite2. transporton CO2 në tretësirë3. transporton lëndët ushqyese në tretësirë4. transporton urenë në tretësirë5. transporton hormonet në tretësirë6. transporton nxehtësinë7. transporton proteinat, p.sh., fibrinogjenin8. transporton antitrupatqelizat e kuqe disqe bikonkave pa bërthamë, të cilat përmbajnë hemoglobinë1. transportojnë oksigjen2. transportojnë sasi të vogla të CO2qeliza të bardhaforma të ndryshme, me bërthamë 1. gëlltisin dhe shkatërrojnë patogjenët (fagocitoza) 2. prodhojnë antitrupatrombocite pjesë të vogla qelizash, pa bërthamë ndihmojnë në mpiksjen e gjakutKontroll njohurish9.27 Rendisni pesë substanca që transportohen në plazmë.9.28 Cili është funksioni i qelizave të kuqe të gjakut?9.29 Çfarë është e jashtëzakonshme për strukturën e qelizave të kuqe të gjakut?9.30 Çfarë është hemoglobina?9.31 Çfarë janë trombocitet?Koncepte kyçepatogjen – organizëm që shkakton sëmundje.Kapitulli 9: Transporti te kafshët
                                
   121   122   123   124   125   126   127   128   129   130   131