Page 96 - Demo

94tema Rreziqet për planetin, roli i shkencës dhe i teknologjisë në ruajtjen e planetit 2Terma dhe koncepte: UUH]LTHPMHGLVRUHUROLG\\DQVKŸPYHSULPLVKWHWHYHYHSULPLLQGLYLGŸYHFtesë për diskutimEģ^ŚƋŝƉģƌŝŬĂƌƌĞƚŚϳϮϯϯƐƉĞĐŝĞďŝŵŽƌĞ;ƉģƌĨƐŚŝƌģĮĞƌŶĂƚ͕ŬģƌƉƵĚŚĂƚ͕ůŝŬĞŶĞƚ͕ŵLJƐŚƋĞƚĚŚĞĂůŐĂƚͿ͘ZƌĞƚŚƚƌŝĚŚũĞƚģĞĚLJƉģƌƋŝŶĚĞƚģŐũŝƚŚģŇŽƌģƐĞǀƌŽƉŝĂŶĞƌƌŝƚĞƚĞĚŚĞŶģǀĞŶĚŝŶƚŽŶģ͘ŝŵģƚŵĞůƵůĞdhe algat mikroskopike përfaqësojnë grupin më të larmishëm dhe më të pasur të llojeve të rralla. &ůŽƌĂƐŚƋŝƉƚĂƌĞģƐŚƚģĞůŝĚŚƵƌŶŐƵƐŚƚģŵĞŇŽƌģŶĞƌĂũŽŶŝƚƚģDĞƐĚŚĞƵƚ͕ƐŝĚŚĞŵĞŇŽƌģŶĞůƉĞǀĞƚģffiǀƌŽƉģƐƐģ:ƵŐƵƚĚŚĞŵģŐũĞƌģ͘DĂƌƟŶ>ƵƚĞƌŝ;DĂƌƟŶ>ƵƚŚĞƌͿŬĂƚŚģŶģ͗͞ĚŽƉĞŵģĞŐũĞůďģƌģƐŚƚģƐŚƵŵģŵģĞƐŚŬģůƋLJĞƌŶŐĂĕ͛ĚŽƚģŝƐŚƚĞŶũģƉĞŵģƉƌĞũĂƌŝĚŚĞĂƌŐũĞŶĚŝ͘͘͟ŬĞŶŝĚģŐũƵĂƌƐģĨƵŶĚŵŝƚģŇŝƚĞƚƉģƌƐŚŬĂƚģƌƌŝŵŝŶĞŇŽƌģƐŶģ^ŚƋŝƉģƌŝ͍  dƌĞŐŽŶŝĚŝƐĂƉƌĞũƉƌŽďůĞŵĞǀĞƚģƐŚĨĂƋƵƌĂŶģŬģƚģĚƌĞũƟŵ͘ Rreziqet që kërcënojnë planetinPrej rreth njëqind vitesh, planeti ynë rrezikohet nga shkatërrimi, si rezultat i ndikimeve në mjedis. Gjithçka po na shpie drejt asaj që është identifikuar si “katastrofë planetare”. Jemi dëshmitarë të ndryshimeve klimatike gjithnjë e më të theksuara që po ndodhin në Tokë. Shkrirja e akullnajave, thatësirat e mëdha, tharja e pyjeve, uraganet, përmbytjet dhe katastrofat e tjera natyrore, gjithnjë e më të shpeshta, janë vetëm disa prej ndryshimeve globale klimatike tanimë të dukshme anekënd planetit. Profesorët Xhon Rokstrom (John Rockstrom) dhe Uill Stefën (Will Steffen), nga Universiteti i Stokholmit, kanë hedhur idenë e “nëntë kufijve”, duke numëruar nëntë rreziqe mjedisore: 1. ndryshimet klimatike; 2. zhdukja e konsiderueshme e specieve; 3. shtimi i fosforit, nitrogjenit (dhe elementeve të tjera) në kulturat e mbjella dhe në ekosisteme; 4. shpyllëzimi dhe ndryshime të tjera që lidhen me përdorimin e tokës; 5. emetimi i gazeve serrë në atmosferë, që ndikojnë mbi klimën dhe organizmat e gjallë; 6. dëmtimi i ozonit stratosferik; 7. acidifikimi i oqeaneve; 8. shpërdorimi i ujërave të ëmbla; 9. depozitimi i mbetjeve organike, materialeve radioaktive dhe mbetjeve të tjera njerëzore në mjedis.