Page 121 - Demo

119TEMATIKA 3HISTORIA E TEATRIT DHE SHOQËRIANë periudhën e dytë të zhvillimit të dramaturgjisë, gjatë Rilindjes sonë, u lëvrua drama me temë historiko-shoqërore dhe komedia. DRAMA DHE TRAGJEDIA217HPDWLND H ODUPLVKPH WHPD KLVWRULNH GKH DMR VKRTsURUH YLKHW UH H WUDMWXDU QsQ QGLNLPLQ H QMspërzierje rrymash dhe metodash. 1sIXQGWsVKHNXOOLW;,;GKH¿OOLPWsVKHNXOOLW;;]KYLOORKHWQMsIRUPsHYHoDQWsHGUDPsVDMRPHkarakter didaktik, e cila u quajt fjalëkëmbim.Drama me temë historiko-shoqërore 7sNsVDMSHULXGKHMDQsGUDPDW³7sEXUJRVXULW´HTito Toskës dhe “Dashuria e Mëmëdheut” e Namik S. Delvinës.%UHQGDQs6KTLSsULQs ¿OOLPWs VKHNXOOLW;;X YX UHQMs UULWMHHPDGKHHQXPULWWspjesëve të shkruara, por shumë pak prej tyre u vunë në skenë. Në vitin 1909, Kristo Floqi shkroi dramën “Fe e kombësi” me 4 akte, e cila trajtoi një problem të rëndësishëm shoqëror të kohës, atë të martesave mes myslimanëve dhe të krishterëve, si dhe midis të pasurve dhe të varfërve. Ndërkohë, një pjesë e mirë e dramave të kësaj periudhe trajton temën historike, me qëllim zgjimin e ndjenjës kombëtare. Kështu, mund të përmendim tri dramat e Shtjefën Gjeçovit, të cilat edhe pse janë pjesë të papërpunuara zënë vendin e tyre në historinë e dramaturgjisë sonë. Në to trajtohen probleme që lidhen me epokën e Skënderbeut. Kësaj periudhe i përket edhe tragjedia “Vdekja e Pirros” e Mihal Gramenos, në të cilën trajtohen probleme që shqetësojnë lëvizjen kombëtare, por PHQMsNsQGYsVKWULPVXEMHNWLYLVWWsQJMDUMHYHKLVWRULNH7UDMWLPVXEMHNWLYLVWWsKLVWRULVsGKHQGLNLPWsteatrit klasicist kemi dhe në tragjedinë “Burri i dheut” të Andon Z, Çajupit, por me këtë vepër ai bën përpjekje serioze për themelimin e tragjedisë së tipit klasik në dramaturgjinë tonë.Drama me karakter didaktikDrama me karakter didaktik që u quajt fjalëkëmbim u shkrua kryesisht nga mësues patriotë si Gjerasim Qiriazi, Petro Nini Luarasi etj., të cilët kishin si qëllim që me anë të këtyre pjesëve të edukonin patriotizmin te nxënësit e shkollave të para shqipe. Pjesë të karakterit didaktik shkroi dhe Gjergj Fishta si “Shqyptari i qytetëruem” më 1911, në të cilën na paraqitet një vepër me mjeshtëri të jashtëzakonshme gjuhësore, apo një vepër tjetër “Shën Françesku i Azizit”, në të cilën predikohet arritja e lumturisë përmes vuajtjes e mundimit. Drama “Israilitë dhe Filistinë” e Fan Nolit Shkrimet e Fan Nolit (1882-1965), qoftë si shkrimtar e qoftë si përkthyes, SsUIDTsVRQLQQMsKDSFLOsVRUSsUSDUDQsOHWsUVLQsVKTLSWDUHWs¿OOLPLWWsVKHNXOOLW ;; .DUULHUsQ OHWUDUH DL H QLVL PH QMs GUDPs PH WUL DNWH PH