Page 138 - Demo
P. 138
136TEMATIKA 3HISTORIA E TEATRIT DHE SHOQËRIAStefan Çapaliku, \Teki Dervishi, \Albri Brahusha, \si: tjetërsimi, alegoria, simbolika, metafora, kakofonia e qëllimshme, konvencionalizmi dhe paradokset etj. Në dramën “Kulla e Babelit” të Stefan Çapalikut është marrë historia biblike e ndërtimit të kësaj kulle, që mund t’i çonte njerëzit te Zoti. Brenda tekstit dramatik, kjo histori rrëfehet në formë të kundërt me origjinalin biblik. Kulla e Babelit po ndërtohet, por guri i parë i themelit të saj kërkohet që të vendoset në qiell, sa më afër Zotit. Ndërsa drama e 6HUD¿Q)DQNRV“Quo vadis”, më shumë se dramë, është një tragjedi shqiptare brenda sistemit ballkanik. Në këtë tekst, autori përdor elemente të teatrit antik, elemente biblike, të ligjërimit social, moral, ]DNRQRUGKHWs¿OR]R¿VsVsOLULVs1sGUDPsQ“Drejt perëndimit” (2006), Albri Brahusha përdor elemente të teatrit të absurdit, me simbole të qarta dhe një gjuhë konvencionale, të cilat ndihmojnë që të vijnë më qartë mesazhet mbi korruptimin shpirtëror të shoqërisë postkomuniste. Dramaturgjia moderne në Kosovë Në dramaturgjinë që lëvrohej në Kosovë, pavarësisht GLVD NX¿]LPHYHSsUJMLWKsVLVKWOLULD NULMXHVHLVKWHPse plotë. Për pasojë, edhe prania e parimeve të tjera estetike, që përcaktonin mënyrën e të shkruarit të dramës ndryshe, ishte shumë më aktive. Kjo dramë nuk ka pasur vetëm jetë letrare por edhe skenike, duke u vënë në skenë nga shumë teatro në hapësirën mbarëshqiptare. Dramaturgu dhe romancieri kosovar Anton Pashku (1937-1995) solli për herë të parë për publiku shqiptar “teatrin e absurdit”, me pjesët e tij që ngjallën mjaft diskutime, “Sinkopa” (1969), dhe “Gof” (1976). Teki Dervishi (1943-2011), si një nga dramaturgët më të zëshëm dhe me ndikim të madh në dramën shqipe në Kosovë, më shpesh trajton dramën me thekse simboliste, surrealiste dhe ekzistencialiste. Ai ka shkruar 24 drama, prej të cilave përmendim: “Bregu i pikëllimit” (trilogji me 9 pjesë); “Frytet e urrejtjes”, “Shenjat e tmerrit”, “Maja e vetmisë”, “Zbutësi i njerëzve syzymrydë”, “Dritarja e zymtësisë”, “Lulepjeshkat e dashurisë”, “Zbutësi i njerëzve me sy prej zymrydi”, “Pirgu i lartë” (1972), ³=KYDUULPL L 3MHWsU %RJGDQLW´ ³.X¿UL PH DWGKH´³9RMFHKX´ ³.WKLPL L ;KHPs *RVWLYDULW´ ³5HSUL]D Hlirisë”. Kurse tri dramat më të shquara të akademikut Rexhep QosjaMDQs´³9GHNMDHQMsPEUHWsUHVKH´³6¿QJDHJMDOOs´GKH³%HVHODPSVHPsÀLMRMQs\Mehmet Kraja ka botuar dramat “Princi i hijeve”, “Onufri i Neokastrës”, “Hëna prej letre” (1987), ³3HVsLGHSsUORMsVNHQLNHffiffiffi³.ULVKWLTsQGURLWULGLWsQs.RVRYs´³*UD¿WHW´HWMNga dramaturgët e tjerë në Kosovë mund të përmenden: poeti Azem Shkreli (1938-1997), autor i

