Page 51 - Demo
P. 51
49TEKNIKA DHEPROCESETEMATIKA 27sJMLWKDYHSULPHWWRQDVDGRWsWKMHVKWDYHSULPHTsQsMHWsQHSsUGLWVKPHMDQsNDTWsOHKWDEsKHQtë vështira kur paraqitemi përballë dritave dhe publikut prej qindra vetësh.VËMENDJA SKENIKE:TË PARIT DHE TË DËGJUARIT9Që të arrihet procesi i të jetuarit në skenë, ne duhet të jemi të aftë të shmangim çdo emocion negativ për shkak të pranisë së publikut dhe ta kthejmë atë në emocion pozitiv; për këtë ne duhet të zotërojmë teknikën e domosdoshme të përqendrimitSsUWsVKPDQJXUWHQGRVMHWHWHSsUWD¿]LNHdhe psikike.Të parit dhe të dëgjuaritËshtë e domosdoshme që në skenë të “rikrijojmë” vetveten dhe të mësojmë përsëri se si të ecim, të ulemi, të shtrihemi. Mbi të gjitha, është thelbësore që të mësojmë të shikojmë dhe të dëgjojmë si në jetë. Por, të dëgjosh dhe të shikosh në skenë nuk është proces thjesht mekanik: të dëgjosh GRWsWKRWsWsVKRKsVKDWsSsUWsFLOsQWsÀDVLQNXUVHWsÀDVsVKGRWsWKRWsWsYL]DWRVKPHV\\WsHPHQGMHV¿JXUDWSsUWsFLODWÀHW9HWsPPELNsWsED]sPXQGWsDUULKHWmarrëdhënia me partnerinqë është procesi i komunikimit dhe i perceptimit të mendimeve dhe i ndjenjave të dy ose më shumë personazheve në skenë. Vëmendja skenikeVëmendja është një proces psikik që ka të bëjë me të drejtuarit e vetëdijes në një ose disa objekte dhe me shkëputjen nga çdo gjë tjetër. Vëmendja karakterizohet nga disa veçori; një prej tyre është përqendrimi. Vëmendja quhet e përqendruar atëherë kur e drejtojmë vetëm në një objekt ose veprimtari. Nëpërmjet përqendrimit, aktori arrin atë që quhet “jetë private në publik”. Qëndrueshmëria, një cilësi tjetër e vëmendjes, është aftësia për ta mbajtur vëmendjen për një kohë të gjatë në një objekt të caktuar. Por, në disa rrethana, na duhet që vëmendjen ta drejtojmë, jo vetëm në një objekt ose veprimtari, por në disa të tilla. Atëherë themi se kemi vëmendje të shpërndarë. Paralelisht me aftësinë përqendruese, aktori duhet të zhvillojë aftësinë vëzhguese. Ai duhet të dijë të depërtojë në sjelljen e njerëzve, në mënyrën se si ata veprojnë dhe ndiejnë, si i shprehin emocionet, si mendojnë. Jeta e gjallë ka qenë gjithmonë burimi më i madh i frymëzimit për artistët.Tendosja, shtendosja dhe përqendrimiTendosje do të quajmë sforcimin e tepërt psikik që VMHOO VL SDVRMs VIRUFLPLQ H WHSsUW ¿]LN Ws PXVNXMYHShtendosje është gjetja e mënyrës për të hequr WHQVLRQHW H WHSsUWD SVLNR¿]LNH GKH NULMLPL L DVDMgjendjeje në të cilën njeriu në jetë dhe aktori në skenë është më i gatshëm se kurrë për të reaguar ndaj një ngacmuesi të jashtëm. Kurse përqendrim do të thotë ta drejtosh gjithë vëmendjen tënde në një pikë të vetme dhe pastaj të jesh në gjendje ta lëvizësh atë në mënyrë të vullnetshme atje ku të kërkohet, nga një pikë në tjetrën, nga plani i parë në planin e dytë dhe Figura 1

