Page 75 - Demo

73TEMATIKA 3HISTORIA E TEATRIT DHE SHOQËRIATRAGJEDIANËT ROMAKË, SENEKA (4 p.e.r. – 65 e.r.)Në vitet 240 p.e.r., teatri grek u bë shumë i njohur nga romanët, u përkthye në latinisht dhe erdhi në 5RPs5RPDQsWNXUÀLVQLQSsUWHDWULQNLVKLQSDUDV\\VKWHDWULQJUHN9HSUDGUDPDWLNHH6HQHNsVLSsUNHWSHULXGKsVVsG\\WsWs]KYLOOLPLWWsWHDWULW URPDN$LLVKWH¿OR]RINsVKLOOWDUGKHNU\\HPLQLVWsULSHUDQGRULW1HURQ6HQHNDXIU\\Ps]XDQJD(XULSLGLSUHMWsFLOLWNDPDUUsJM\\VPsQHWHPDYHWsYHSUDYHWsWLM7UDJMHGLWsHWLMMDQsffl³+HUNXOLLIDPVKsP´³7URMDQsW´³)HQLNDVLW´³0HGHD´ ³)HGUD´ ³(GLSL´ ³$JDPHPQRQL´ ³7LHVWL´ HWM ³0HGHD´ sVKWs QMs KXOXPWLP SVLNRORJMLN GKH¿OR]R¿NPELSDVLRQLQGKHHPRFLRQLQHSDSsUPEDMWXU7UDJMHGLWsH6HQHNsVWsPEXVKXUDPHSsUVKNULPHWPHUUHVKHYUDVMHVKWsOODKWDUVKPH¿WXDQVLGRPRVJMDWs5LOLQGMHVHYURSLDQHQMsSRSXOODULWHWWsPDGKAto u bënë modele për zhvillimin e tragjedisë së re të Rilindjes. Seneka kërkonte që publiku i dramave të rij të ishte pjesë e elitës, sepse ishte kundër artit si zbavitje e masave. Veprat e tij dramatike ishin më të përshtatshme për t’u lexuar, sesa për t’u vënë në skenë.VERIFIKONI NJOHURITË &LODWMDQsNDUDNWHULVWLNDWHYHSUsVVs(VNLOLW\.XQGU\\VKRQNULMLPWDULDH6RIRNOLXWQJDDMRH(VNLOLW\dIDUsHEsQWsYHoDQWsYHSUsQH(XULSLGLW\ Ç’dini për tragjedinë romake?PUNË KRIJUESEShpjegim termashdeus ex machina± ODW=RWLTsVKIDTHWRVHÀHWSsUPHVQMsPDNLQH ]JMLGKMHTsYLMQsMRQJD]KYLOOLPLORJMLNLQJMDUMHVSRUQsPsQ\\UsDUWL¿FLDOHQJDODUWnga një forcë e mbinatyrshme. Në çifte, krijoni një skenë mes vetes dhe fatit, ku fati vjen t’ju tregojë se si do të jetë jeta juaj. Si do ta kaloni këtë situatë? A do ta pranoni? Mundohuni t’ia punoni fatit pas shpine. Do ta refuzoni atë që është parathënë për ju, PHPRVEHVLP\LQGU\\VKRQUHDJLPLMXDMQJDUHDJLPLL,RNDVWsVGKHL(GLSLWkur marrin vesh fatin e tyre? Më pas diskutoni së bashku: A besoni te vullneti i lirë apo mendoni se e ardhmja juaj është e paracaktuar? /H[RMHQLPHYsPHQGMHWUDJMHGLQs³(GLSLPEUHW´GKH]KYLOORQLkëtë aktivitetet krijues: