Page 108 - Demo
P. 108
100Lidhjet kimike dhe forcat e bashkëveprimit ndërmolekularKONCEPTE KYÇENga modeli i resë elektronike në figurën 4, vërehet se është pikërisht numri i zonave me ngarkesë negative (jo numri i lidhjeve kovalente) rreth atomit qendror, ai që përcakton formën gjeometrike të një molekule. Për përcaktimin e formës gjeometrike të një molekule, sidomos kur ka lidhje dyfishe apo trefishe në të, është më mirë të numërohen zonat negative rreth atomit qendror. Nga kjo del se molekulat CO2 dhe HCN, meqenëse kanë nga dy qendra negative rreth atomeve të tyre qendrore, janë lineare. Çdo lidhje shumëfishe llogaritet si një qendër e vetme negative.Numri i qendrave negative Këndi i lidhjesFormula kimike Forma gjeometrike e molekulësNumri i çifteve vetjake2 180° CO2, BeCl2 lineare 03 120° BCl3, BF3 trigonale 03 92° SO2 këndore 14 109° CH4, NH4+, BH4–, CCl4 tetraedrike 04 109° NH3, H3O+ piramidale 14 104,5° H2O, OF2 këndore 25 120° dhe 90° PCl5 bipiramidë trekëndore06 90° SF6 oktaedrike 0Fig. 4 Lidhjet në molekulat CH4, NH3, H2O dhe HFHHHH HHHHHHC N O FFig. 3 Struktura elektronike e HCN dhe SO2H C N O SOO =S =OH −C ≡NFig. 5 Forma bipiramidë trekëndore e molekulës PF51. Shpjegoni pse këndet e lidhjeve që formon atomi qendror me atomet që e rrethojnë, në molekulat BeCl2, BCl3dhe CH4 janë përkatësisht 1800, 1200 dhe 1090.2. Për molekulën e ujit H2O, tregoni: a) numrin e ÇL dhe ÇV të atomit qendror;b) numrin e qendrave të ngarkesës negative që ndodhen rreth atomit O; c) formën gjeometrike të molekulës;d) pse forma e saj nuk është lineare. Argumentoni përgjigjet.PYETJE DHE DETYRANë dallim nga CO2, SO2 ka tri qendra të ngarkesës negative rreth atomit S, si pasojë forma gjeometrike nuk është lineare, por këndore (figura 3). Në tabelën e mëposhtme janë dhënë format gjeometrike të molekulave të disa përbërjeve.Në molekulën PF5, të paraqitur në figurën 5, ndodhen pesë qendra me ngarkesë negative rreth atomit qendror P, të cilat shtyjnë njëra-tjetrën duke bërë të mundur formën bipiramidë trekëndore të kësaj molekule (dy piramida trekëndore të bashkuara në bazën e tyre hibridizimi sp3d1). FFFFF PFFFFFPformë bipiramidë trekëndoreFFFFF120°90°PFFFFF PFFFFFPformë bipiramidë trekëndoreFFFFF120°90°PFFFFF PFFFFFPformë bipiramidë trekëndoreFFFFF120°90°PTabela 1 Veçoritë e disa molekulave dhe joneve

