Page 323 - Demo

31517.5 Reaksionet që ndodhin në skeletin karbonikKONCEPTE KYÇEAlkoolet parësore mund të oksidohen në aldehide, më pas në acide. Alkoolet dytësore mund të oksidohen në ketone. Alkoolet tretësore nuk mund të oksidohen.2. Shikoni tabelën 1 dhe përgjigjuni kërkesave të mëposhtme.a) Klasifikoni secilin nga tri alkoolet si parësor, dytësor dhe tretësor.b) Kur dikromati i kaliumit reduktohet në tretësirë acide, formohen jonet jeshile Cr3+ (uj).Cili nga këto alkoole është oksiduar nga dikromati i kaliumit të acidifikuar?PYETJE DHE DETYRAetanoli në një tubqeramikeoksid aluminikatalizatoretenujënxehtësiFig. 1 Dehidratimi katalitik i etanolitNjë mënyrë tjetër për përftimin e etenit nga etanoli është dehidrimi katalitik i avullit të etanolit. Në këtë rast përdoret një katalizator i nxehtë i oksidit të aluminit (si në figurën 1). Në përgjithësi, reaksionet e dehidratimit ndodhin me të gjitha alkoolet, jo vetëm me etanolin.Oksidimi i alkooleve në aldehide dhe ketoneTabela e mëposhtme tregon se çfarë ndodh nga ngrohja e tri alkooleve të ndryshme me dikromat kaliumi të acidifikuar.Tabela 1 Efekti i ngrohjes se alkooleve me dikromatin (VI) të kaliumit të acidifikuarEmri Formula Vëzhgimipropanol-1 CH3CH2CH2OH ngjyra portokalli e dikromatit me ngadalë bëhet e gjelbërpropanol-2 CH3CHOHCH3 ngjyra portokalli e dikromatit me ngadalë bëhet e gjelbërmetil-2-propanol-2 CH3CH3−C−CH3OHnuk ndryshonAlkoolet parësore dhe ato dytësore oksidohen lehtësisht nga lloje të ndryshme oksidantësh. Dikromati(VI) i acidifikuar, manganati(VII) acidik, ose ajri në praninë e një katalizatori, janë të gjithë oksidantë të përshtatshëm. Produkti fillestar është një përbërje karbonilike, që në rastin e një alkooli parësor është një aldehid.propanol-1−H − C − C − C − OHH−H−H−H−H−H−=O−HH − C − C − C + 2H+ + 2e–H−H−H−Hpropanali (aldehid)elektronet e dhëna gjatë oksidimitAldehidet oksidohen lehtësisht duke formuar acide.propanal−=O−OHH − C − C − C + 2H+ + 2e–H−H−H−Hacid propanoik−=O−HH − C − C − C + H2OH−H−H−H