Page 193 - Demo

187Për të përmbledhur të dhënat mund të përdorni edhe karakteristikat e shpërndarjes.Karakteristikat e shpërndarjes janë katër: amplituda, ndryshesa ndërkuartilore, dispersioni dhe shmangia mesatare katrore (devijimi standard).Ne do të përdorim vetëm dy të parat.Amplituda e një bashkësie të dhënash është ndryshesa e vlerës më të madhe me vlerën më të vogël të të dhënave.Ndonjëherë, mesorja quhet kuartili i dytë. Kuartili i parë është vlera që ndan në mes të dhënat që gjenden ndërmjet vlerës më të vogël dhe mesores, kur të dhënat renditen sipas madhësisë. Kuartili i tretë është vlera që ndan në mes të dhënat që gjenden ndërmjet mesores dhe vlerës më të madhe, kur të dhënat renditen sipas madhësisë. Për të gjetur vlerat e kuartilit të parë dhe të tretë të një bashkësie të dhënash të pagrupuara, gjejmë respektivisht vlerat e n14 dhe 3( 1) n4 . Në qoftë se vlera e n14ose 3( 1) n4 është numër i plotë, atëherë kuartili është vlera në atë vendndodhje. Në qoftë se përgjigja nuk është numër i plotë, atëherë kuartili është mesatarja e dy vlerave fqinje, në vendndodhjet ndërmjet të cilave gjenden përkatësisht vendndodhjet n 14 ose 3( 1) n4 .Në qoftë se do të emërtonim K1 dhe K3 përkatësisht kuartilin e parë dhe të tretë të një bashkësie vrojtimesh, atëherë ndryshesa ndërkuartilore (që shënohet shkurt NNK) është NNK = K3 – K1.Gjeni klasën modale, klasën që përmban mesoren dhe mesataren aritmetike të përafërt për këtë bashkësi të dhënash.Klasa modale: 12 d x fi 16Mesorja gjendet në 8 d x fi 12Pikat e mesit: 2, 6, 10, 14, 18Mesatarja aritmetike e përafërt 10,96f 23, kështu që mesorja është vlera e + = 23 1212-të.Përdorni pikat e mesit të secilit interval dhe makinën llogaritëse për të gjetur mesataren e përafërt aritmetike.x 0 d x fi 4 4 d x fi 8 8 d x fi 12 12 d x fi 16 16 d x fi 20f 2 3 7 10 1Gjeni modën, mesoren dhe mesataren aritmetike të këtyre të dhënave.Moda 2Mesorja 2Mesatarja aritmetike 1,74x 01234f 356416f 19, kështu që mesorja është vlera e + = 19 1210 -të. Kontrolloni që vlera e dhënë nga makina llogaritëse të jetë e arsyeshme.Moda është vlera e x me dendurinë më të madhe.789x456–123+11 .=AC / % – +– .Shembulli 1.Shembulli 2Mbani mendMbani mendMbani mendKuartilet i ndajnë tëdhënat e renditura nëkatër grupe me numër të barabartëvrojtimesh ndërmjet tyre.