Page 76 - Demo

4.3 Çfarë janë burimet?Në këtë mësim ne do të mësojmë për burimet e nevojshme për të prodhimin e mallrave dhe shërbimeve. Burimet janë diçka me vlerë që plotëson një nevojë të caktuar. Ato janë tri llojesh:1. Burime natyrore, janë gjërat që ofrohen nga natyra, si për shembull ajri, uji, mineralet dhe pemët.2. Burime njerëzore, janë njerëzit që bëjnë punën që i nevojitet një biznesi.3. Burime kapitale, janë ato ku bëjnë pjesë ndërtesat, mjetet dhe makineritë e përdorura për të prodhuar një mall. Në burimet kapitale bën pjesë teknologjia, e cila ka të bëjë me përdorimin e makinerive, pajisjeve dhe proceseve për të krijuar ose për të bërë diçka. Në mësimin e kaluar ju mësuat se për të prodhuar kokoshka nevojiten burimet natyrore, si për shembull misër; burimet njerëzore, pra personat që bëjnë punën; dhe burimet kapitale, që janë makineritë dhe teknologjia për prodhimnin e kokoshkave ose të mallrave të tjera, Bizneset kanë nevojë për burime njerëzore, natyrore dhe kapitale për të realizuar një mall. Gjithashtu atyre u duhen edhe burime njerëzore (punëtorë) për të shpikur dhe për të përmirësuar mallrat dhe UJÇTDKOGV/GILKVJCVÇDWTKOGVPWMLCPÇVÇRCUJVGTUJOG2ÇTMWPFTC\\KUCUKCGDWTKOGXGÇUJVÇGMWƂ\\WCT,dhe e pamjaftueshme.Pamjaftueshmëria ndodh kur njerëzit ose bizneset nuk mund të kenë gjithçka që dëshirojnë, sepse XGVÇUCUKCGDWTKOGXGÇUJVÇGMWƂ\\WCT0ÇTCUVGVÇVKNNCPLGTÇ\\KVFJGDK\\PGUGVFWJGVVÇILGLPÇPLÇTTWIÇtjetër, të zgjedhin diçka tjetër. Kur njerëzit duhet të zgjedhin diçka tjetër, ata janë detyruar të heqin dorë nga diçka që e kanë pasur për zemër. Vlera e asaj nga e cila njerëzit duhet të heqin dorë për të zgjedhur diçka tjetër, quhet kosto oportune2ÇTUJGODWNNLWOWPFVÇUJKMQPKPLÇƂNOPÇMKPGOCQUGVCshikoni atë të regjistruar në shtëpi në një DVD. Nëse zgjidhni të shkoni në kinema, ju hiqni dorë nga mundësia për t’u çlodhur në shtëpi. Heqja dorë nga çlodhja në shtëpi është MQUVQ QRQTVWPG G \\ILGFJLGU RÇT VÇ RCTÇ ƂNOKPOG UJQMÇVPÇMKPGOC0ÇUG\\ILKFJPKVÇUJKMQPKƂNOKPPÇUJVÇRKGFJGheqja dorë nga qëndrimi me shokët është kosto oportune. Bizneset bëjnë zgjedhje çdo ditë, duke u bazuar te nevojat për burime. Në shumicën e bizneseve, teknologjia ka ndryshuar mënyrën e funksionimit. Teknologjia e re është një burim kapital i cili ndihmon që gjërat të bëhen më shpejt dhe, në disa raste, edhe me më pak punëtorë (burimet njerëzore). Por teknologjia e sotme është edhe e shtrenjtë dhe, për këtë arsye, jo të gjitha bizneset e kanë mundësinë që ta blejnë atë. Për këtë arsye, këto biznese duhet të punësojnë shumë njerëz për të mos humbur klientët dhe për të prodhuar mallrat dhe shërbimet në kohën e duhur. Në fund të këtij mësimi nxënësit do të jenë të aftë:Ɣ /l«lÀà ŽÀÕ>˜lLÕÀˆ“iÌ]ÛiX>˜lÀˆÃ Ì>̜˜iÀlâœÀi` iŽ>«ˆÌ>i°Ɣ /l«lÀŽÕw✍˜l«>“>vÌÕià “lÀˆ˜l` iŽœÃ̜˜œ«œÀÌ՘i°Ɣ /l`ˆÃŽÕ̜˜l«lÀÌiŽ˜œœ}ˆ˜l]ȘlLÕÀˆ“Ž>«ˆÌ>ˆŽlÀŽÕ>À˜}>à ՓˆV>iLˆâ˜iÃiÛi°fifl L°Të dashur nxënës. Në mësimin e kaluar mësuam më shunë për biznesin e lirë dhe për sipërmarrjen.74