Page 74 - Demo
P. 74
3. Arti GrekArti antik grek lul%u00ebzoi n%u00eb jug t%u00eb Gadishullit Ballkanik n%u00eb mij%u00ebvje%u00e7arin e par%u00eb p.e.s. N%u00eb qytetet greke t%u00eb quajtura polis, monumenti kryesor ishte tempulli, q%u00eb konsiderohej si sht%u00ebpia e zotit mbrojt%u00ebs t%u00eb qytetit. (Tempulli i Athinas%u00eb, Partenoni, 447-432 p.e.s. fig. 1)P%u00ebrmasat e arkitektur%u00ebs dhe t%u00eb skulptur%u00ebs greke nuk jan%u00eb gjigante, si%u00e7 ndodh n%u00eb artin egjiptian. Ato jan%u00eb m%u00eb af%u00ebr p%u00ebrmasave njer%u00ebzore, pasi per%u00ebndit%u00eb ata i shihnin t%u00eb ngjashme me njeriun.Periudhat e artit grekSipas zhvillimit t%u00eb kultur%u00ebs, n%u00eb artin grek dallohen kat%u00ebr periudha: Periudha gjeometrike (shek X - VIII p.e.s.), n%u00eb t%u00eb cil%u00ebn bien n%u00eb sy dekorimet e vazove me figura abstrakte dhe gjeometrike.Periudha arkaike (shek VIII %u2013 VI p.e.s.), gjat%u00eb s%u00eb cil%u00ebs u krijuan modele t%u00eb tempujve q%u00eb q%u00ebndruan n%u00eb kultur%u00ebn artistike greke edhe n%u00eb periudhat m%u00eb pas. Periudha klasike (shek V %u2013 IV p.e.s.) %u00ebsht%u00eb pik%u00ebrisht ajo m%u00eb e lul%u00ebzuara e artit grek. Periudha helenistike (shek. IV %u2013 I p.e.s.) gjat%u00eb s%u00eb cil%u00ebs arti orientohet drejt nj%u00eb k%u00ebrkimi m%u00eb realist. Tempulli grekTempulli u b%u00eb nd%u00ebrtesa m%u00eb p%u00ebrfaq%u00ebsuese e identitetit kulturor dhe artistik grek, pasi ishte rezultat i zbatimit t%u00eb rregullave t%u00eb sakta p%u00ebr t%u00eb arritur harmonin%u00eb midis pjes%u00ebve t%u00eb tij. Tempujt jan%u00eb t%u00eb llojeve t%u00eb ndryshme, n%u00eb var%u00ebsi t%u00eb madh%u00ebsis%u00eb dhe t%u00eb vendit ku jan%u00eb nd%u00ebrtuar. Rregullat arkitektonike ose stilet identifikohen me tri lloje kolonash, q%u00eb kan%u00eb karakteristika specifike.72

