Basic HTML Version

|  | Table of Contents |  | View Full Version

Page 93 - Demo
P. 93

                                        91P%u00ebr t%u00eb pasur nj%u00eb ide se si funksionojn%u00eb receptor%u00ebt, mjafton t%u00eb mbyllim syt%u00eb dhe t%u00eb p%u00ebrpiqemi t%u00eb kapim librin mbi tryez%u00eb. Ne arrijm%u00eb ta kryejm%u00eb k%u00ebt%u00eb veprim me mjaft sakt%u00ebsi. Vet%u00ebdija e asaj q%u00eb jemi duke b%u00ebr%u00eb nuk varet vet%u00ebm nga kujtesa pamore, por edhe nga masa e informacioneve q%u00eb receptor%u00ebt, t%u00eb vendosur n%u00eb tendina dhe muskuj, i d%u00ebrgojn%u00eb trurit p%u00ebr ta informuar n%u00eb %u00e7do %u00e7ast p%u00ebr pozicionin e krahut ton%u00eb. Nd%u00ebrsa ngacmimet q%u00eb vijn%u00eb nga jasht%u00eb trupit, mblidhen nga receptor%u00eb t%u00eb organizuar m%u00eb s%u00eb shumti n%u00eb organet shqisore t%u00eb kok%u00ebs. K%u00ebshtu, p%u00ebr shembull, ngacmimet kimike nga molekulat q%u00eb p%u00ebrhapen n%u00eb aj%u00ebr, kapen nga receptor%u00ebt q%u00eb gjenden n%u00eb hund%u00eb ose n%u00eb gjuh%u00eb. N%u00eb m%u00ebnyr%u00eb t%u00eb p%u00ebrmbledhur mund t%u00eb themi se:organet shqisore jan%u00eb disa bashk%u00ebsi receptor%u00ebsh q%u00eb mbledhin informacione t%u00eb ardhura nga mjedisi dhe i kthejn%u00eb n%u00eb ngacmime elektrike q%u00eb p%u00ebrcillen p%u00ebrgjat%u00eb nervave deri n%u00eb nj%u00eb fush%u00eb cerebrale t%u00eb ve%u00e7ant%u00eb. %u00c7do shqis%u00eb p%u00ebrb%u00ebhet nga tri elemente themelore: receptor%u00ebt, nervi ndijor dhe qendra nervore n%u00eb tru. Organet shqisore kryesore t%u00eb njeriut jan%u00eb: syri (shqisa e t%u00eb parit), veshi (shqisa e t%u00eb d%u00ebgjuarit dhe e ekuilibrit), hunda (shqisa e nuhatjes), gjuha (shqisa e t%u00eb shijuarit), l%u00ebkura (shqisa e t%u00eb prekurit). N%u00eb k%u00ebt%u00eb m%u00ebsim do t%u00eb trajtojm%u00eb dy shqisat e para: t%u00eb parit dhe t%u00eb d%u00ebgjuarit.Syri, organi shqisor i t%u00eb parit, ka si funksion kapjen e sinjaleve t%u00eb drit%u00ebs dhe shnd%u00ebrrimin e tyre n%u00eb sinjale nervore. Sendet e ndritshme reflektojn%u00eb rrezatimet e ndritshme q%u00eb i godasin; rrezatimet e reflektuara mb%u00ebrrijn%u00eb te receptor%u00ebt e vendosur n%u00eb syt%u00eb tan%u00eb, t%u00eb cil%u00ebt i d%u00ebrgojn%u00eb trurit impulse elektrike. Syri funksionon si nj%u00eb aparat fotografik. I gjith%u00eb globi okular %u00ebsht%u00eb i mb%u00ebshtjell%u00eb nga nj%u00eb ind i bardh%u00eb shum%u00eb i fort%u00eb (sklera), i cili quhet e bardha e syrit. N%u00eb pjes%u00ebn e p%u00ebrparme A e dini se%u2026Njeriu %u00ebsht%u00eb n%u00eb gjendje t%u00eb kap%u00eb ngacmime q%u00eb vijn%u00eb nga mjedisi i jasht%u00ebm ose nga vet%u00eb trupi i tij, me an%u00eb t%u00eb disa qelizave nervore t%u00eb specializuara, q%u00eb quhen receptor%u00eb shqisor%u00eb. Ngacmimet q%u00eb vijn%u00eb nga trupi yn%u00eb, mblidhen nga receptor%u00ebt q%u00eb jan%u00eb t%u00eb vendosur n%u00eb muskuj ose n%u00eb organet e brendshme. Fal%u00eb k%u00ebtyre receptor%u00ebve arrijm%u00eb ta perceptojm%u00eb dhembjen p%u00ebr shkak t%u00eb l%u00ebndimit t%u00eb nj%u00eb organi, apo tensionin e nj%u00eb muskuli.Shqisat, antena t%u00eb trupit ton%u00eborganet e t%u00eb parit dhe t%u00eb d%u00ebgjuarit2.27

| 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 |