Basic HTML Version

|  | Table of Contents |  | View Full Version

Page 31 - Demo
P. 31

                                        muskulor. N%u00eb k%u00ebta organizma dallohen kat%u00ebr inde kryesore: epitelial, lidhor, muskulor dhe nervor. Edhe gjallesat bimore kan%u00eb qeliza t%u00eb organizuara n%u00eb inde, si%u00e7 %u00ebsht%u00eb p%u00ebr shembull indi p%u00ebr%u00e7ues (floema dhe ksilema).OrganetKur inde t%u00eb ndryshme grupohen n%u00eb nj%u00eb organizim m%u00eb t%u00eb nd%u00ebrlikuar p%u00ebr t%u00eb kryer nj%u00eb funksion t%u00eb caktuar, ato formojn%u00eb organe. Pra, t%u00eb gjitha indet q%u00eb nd%u00ebrtojn%u00eb nj%u00eb organ t%u00eb caktuar, bashk%u00ebveprojn%u00eb p%u00ebr t%u00eb p%u00ebrmbushur nj%u00eb funksion t%u00eb caktuar. %u00c7do organ, si te kafsh%u00ebt, ashtu edhe te bim%u00ebt, p%u00ebrb%u00ebhet nga lloje t%u00eb ndryshme indesh. P%u00ebr shembull, truri %u00ebsht%u00eb nj%u00eb organ. N%u00eb pamje t%u00eb par%u00eb duket sikur ai %u00ebsht%u00eb nd%u00ebrtuar vet%u00ebm nga indi nervor, por n%u00eb sip%u00ebrfaqen e tij ka nj%u00eb shtres%u00eb mbrojt%u00ebse t%u00eb p%u00ebrb%u00ebr%u00eb nga indi lidhor. Organe t%u00eb tjera t%u00eb trupit jan%u00eb: zemra, veshka, m%u00ebl%u00e7ia etj.Aparatet dhe sistemetDisa organe, pavar%u00ebsisht nga forma dhe funksioni i tyre specifik, organizohen n%u00eb nj%u00eb nivel tjet%u00ebr hierarkik m%u00eb t%u00eb nd%u00ebrlikuar, duke formuar k%u00ebshtu aparatet dhe sistemet. Aparatet jan%u00eb t%u00eb nd%u00ebrtuara nga organe t%u00eb p%u00ebrb%u00ebra nga disa lloje indesh, nd%u00ebrsa sistemet jan%u00eb t%u00eb nd%u00ebrtuara nga organe, ku mbizot%u00ebron nj%u00eb lloj indi. Te gjitar%u00ebt, nd%u00ebr aparatet kryesore mund t%u00eb p%u00ebrmendim aparatin tret%u00ebs dhe at%u00eb t%u00eb ekskretimit. Aparati tret%u00ebs %u00ebsht%u00eb i p%u00ebrb%u00ebr%u00eb nga: goja, lukthi, m%u00ebl%u00e7ia, zorra e holl%u00eb, zorra e trash%u00eb dhe gj%u00ebndra q%u00eb sekretojn%u00eb l%u00ebnd%u00eb n%u00eb gypin tret%u00ebs. T%u00ebr%u00ebsia e funksioneve q%u00eb kryen %u00e7do organ i k%u00ebtij aparati, %u00ebsht%u00eb pjes%u00eb e funksionit t%u00ebr%u00ebsor t%u00eb tretjes dhe p%u00ebrthithjes s%u00eb ushqimeve. Aparati i ekskretimit p%u00ebrb%u00ebhet nga veshkat, gypat uj%u00ebp%u00ebrcjell%u00ebs etj.Nd%u00ebr sistemet p%u00ebrmendim sistemin e qarkullimit t%u00eb gjakut, i cili %u00ebsht%u00eb i p%u00ebrb%u00ebr%u00eb nga en%u00ebt e gjakut dhe zemra, apo sistemin nervor, q%u00eb p%u00ebrb%u00ebhet nga truri dhe palca kurrizore.OrganizmiT%u00ebr%u00ebsia e aparateve dhe e sistemeve formon organizmin, i cili p%u00ebrfaq%u00ebson nivelin m%u00eb t%u00eb lart%u00eb t%u00eb organizimit t%u00eb qelizave. %u00c7do gjalles%u00eb %u00ebsht%u00eb nj%u00eb organiz%u00ebm q%u00eb funksionon si nj%u00eb i t%u00ebr%u00eb. Bashk%u00ebveprimi i t%u00eb gjitha organeve, aparateve dhe sistemeve i jep mund%u00ebsin%u00eb gjalles%u00ebs t%u00eb kryej%u00eb t%u00eb t%u00ebra funksionet jet%u00ebsore.Pyetje rreth m%u00ebsimit1.Renditni nivelet e organizimit t%u00eb nj%u00eb organizmi sipas hierarkis%u00eb s%u00eb tyre.2.%u00c7far%u00eb p%u00ebrfaq%u00ebson qeliza n%u00eb nj%u00eb organiz%u00ebm?3.P%u00ebrshkruani nivelet e organizimit t%u00eb nj%u00eb organizmi shum%u00ebqelizor. Sillni nga nj%u00eb shembull p%u00ebr %u00e7do nivel.ZemraVeshkaM%u00ebl%u00e7iaOrganizmi i njeriut29

| 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 |