Page 52 - Demo
P. 52


                                    50grumbull qelizash nervore q%u00eb gjenden n%u00eb parabarkushen (veshoren) e djatht%u00eb. Ky grumbull qelizash quhet nyj%u00eb sinoatriale. %u00c7do nxitje p%u00ebrhapet me shpejt%u00ebsi n%u00eb t%u00eb gjith%u00eb mas%u00ebn e parabarkusheve, duke shkaktuar tkurrjen e tyre. Si rezultat i k%u00ebsaj tkurrjeje, gjaku zbret nga parabarkushet, n%u00eb dy barkushet. M%u00eb pas, nxitja kalon n%u00eb barkushe. Kalimi i saj nuk b%u00ebhet n%u00eb %u00e7do pjes%u00eb t%u00eb takimit parabarkushebarkushe, por vet%u00ebm p%u00ebrmes nj%u00eb nyje tjet%u00ebr, e cila quhet nyja antrioventrikulare. E gjitha kjo tregon se zemra punon n%u00eb m%u00ebnyr%u00eb ritmike. Tkurrja e parabarkusheve dhe barkusheve quhet sistol%u00eb, nd%u00ebrsa l%u00ebshimi, diastol%u00eb.Gjat%u00eb sistol%u00ebs, parabarkushet e pompojn%u00eb gjakun drejt barkusheve, kurse barkushet drejt en%u00ebve t%u00ebgjakut. Nd%u00ebrkoh%u00eb, gjat%u00eb diastol%u00ebs, dhomat e zemr%u00ebs mbushen me gjak.Qarkullimi i gjakut Te njeriu, sistemi i qarkullimit t%u00eb gjakut %u00ebsht%u00eb i mbyllur. Kjo do t%u00eb thot%u00eb se gjaku qarkullon n%u00eb struktura t%u00eb mbyllura, q%u00eb jan%u00eb en%u00ebt e gjakut dhe zemra. En%u00ebt e gjakut klasifikohen n%u00eb tri grupe: arteriet, kapilar%u00ebt, venat.ArterietT%u00eb gjitha en%u00ebt q%u00eb dalin nga zemra dhe %u00e7ojn%u00eb gjak n%u00eb %u00e7do pjes%u00eb t%u00eb organizmit, quhen arterie. Arteria m%u00eb e madhe quhet aort%u00eb. N%u00eb arterie, gjaku l%u00ebviz me trysni t%u00eb lart%u00eb, sepse shtyhet jasht%u00eb zemr%u00ebs si rezultat i tkurrjes s%u00eb barkusheve. Muret e arterieve jan%u00eb t%u00eb nd%u00ebrtuara prej nj%u00eb indi elastik, i cili gjat%u00eb kalimit t%u00eb gjakut, tendoset dhe kthehet n%u00eb gjendjen fillestare si pasoj%u00eb e forc%u00ebs s%u00eb tij. Kjo b%u00ebn q%u00eb gjaku t%u00eb rrjedh%u00eb m%u00eb ngadal%u00eb.Kapilar%u00ebtArteriet ndahen gradualisht, duke formuar en%u00eb gjithnj%u00eb e m%u00eb t%u00eb vogla, t%u00eb cilat quhen kapilar%u00eb. Kapilar%u00ebt jan%u00eb t%u00eb vegj%u00ebl dhe gjenden n%u00eb %u00e7do pjes%u00eb t%u00eb trupit (pran%u00eb %u00e7do qelize ka kapilar%u00eb). Kapilar%u00ebt b%u00ebjn%u00eb t%u00eb mundur transportimin e l%u00ebnd%u00ebve ushqyese, t%u00eb oksigjenit dhe t%u00eb substancave t%u00eb tjera n%u00eb t%u00eb gjitha qelizat e trupit, si dhe largojn%u00eb l%u00ebnd%u00ebt e panevojshme. Muret e kapilar%u00ebve m%u00eb t%u00eb vegj%u00ebl kan%u00eb trash%u00ebsin%u00eb e nj%u00eb qelize.VenatBashkimi i kapilar%u00ebve sjell formimin e venave. Kur gjaku futet n%u00eb vena, trysnia e tij %u00ebsht%u00eb shum%u00eb m%u00eb e ul%u00ebt, krahasuar me trysnin%u00eb q%u00eb kishte n%u00eb arterie. Gjaku tashm%u00eb rrjedh m%u00eb ngadal%u00eb dhe m%u00eb qet%u00eb. Venat jan%u00eb t%u00eb pajisura me valvula, t%u00eb cilat ndalojn%u00eb rrjedhjen e gjakut n%u00eb drejtim t%u00eb kund%u00ebrt. Qarkullimi i gjakut n%u00eb trupin e njeriutgjaku qarkullon n%u00eb kok%u00eb e n%u00eb krah%u00ebvena kava e sip%u00ebrmearteriet mushk%u00ebrorevena kavae sip%u00ebrmeaortazemravena mushk%u00ebroregjaku qarkullon n%u00eb aparatin tret%u00ebs dhe n%u00eb pjes%u00ebt e poshtme t%u00eb trupit
                                
   46   47   48   49   50   51   52   53   54   55   56