Page 63 - Demo
P. 63


                                    AmebaMjedisi ku kryhet frym%u00ebmarrjaShk%u00ebmbimi i gazeve te kurrizor%u00ebt dhe te pakurrizor%u00ebt varet nga mjedisi ku ai kryhet (n%u00eb aj%u00ebr ose n%u00eb uj%u00eb). Oksigjeni p%u00ebrb%u00ebn 21% t%u00eb v%u00ebllimit t%u00eb atmosfer%u00ebs s%u00eb Tok%u00ebs, nd%u00ebrsa n%u00eb uj%u00eb ai p%u00ebrb%u00ebn nj%u00eb p%u00ebrqindje 40 her%u00eb m%u00eb t%u00eb vog%u00ebl se n%u00eb tok%u00eb. Uj%u00ebrat e kripura dhe t%u00eb ngrohta p%u00ebrmbajn%u00eb m%u00eb pak oksigjen se uj%u00ebrat e %u00ebmbla dhe t%u00eb ftohta. Nga k%u00ebto t%u00eb dh%u00ebna, dalim n%u00eb p%u00ebrfundimin se frym%u00ebshk%u00ebmbimi n%u00eb tok%u00eb realizohet m%u00eb leht%u00eb se n%u00eb uj%u00eb dhe te gjallesat, rrug%u00ebt e frym%u00ebmarrjes jan%u00eb p%u00ebrshtatur p%u00ebr t%u00eb thithur sa m%u00eb shum%u00eb oksigjen dhe p%u00ebr t%u00eb nxjerr%u00eb dioksid karboni.Frym%u00ebmarrja te gjallesat e thjeshta nj%u00eb- dhe shum%u00ebqelizoreAmeba %u00ebsht%u00eb nj%u00eb gjalles%u00eb nj%u00ebqelizore q%u00eb jeton n%u00eb uj%u00ebra t%u00eb ndenjura. Shk%u00ebmbimi i gazeve tek ameba b%u00ebhet p%u00ebrmes sip%u00ebrfaqes s%u00eb membran%u00ebs qelizore. E nj%u00ebjta gj%u00eb ndodh edhe me gjallesa t%u00eb tjera nj%u00ebqelizore, si%u00e7 %u00ebsht%u00eb p%u00ebr shembull parameci.N%u00eb gjallesat e tjera t%u00eb thjeshta, si: sfungjer%u00ebt, kandilat e detit dhe krimbat e shtypur, qelizat e trupit jan%u00eb n%u00eb kontakt t%u00eb drejtp%u00ebrdrejt%u00eb me mjedisin e, p%u00ebr pasoj%u00eb, nuk ka organe t%u00eb ve%u00e7anta frym%u00ebshk%u00ebmbyese. vakuolamembrana qelizorecitoplazmak%u00ebmb%u00eb t%u00eb rremeb%u00ebrthamaSip%u00ebrfaqja shk%u00ebmbyese e organeve n%u00eb sistemin e frym%u00ebmarrjesP%u00ebrgjat%u00eb gjith%u00eb procesit t%u00eb evolucionit, gjallesat shtazore kan%u00eb p%u00ebsuar ndryshime t%u00eb vazhdueshme n%u00eb nd%u00ebrtimin e tyre, t%u00eb cilat kan%u00eb %u00e7uar n%u00eb rritjen e sip%u00ebrfaqes p%u00ebrmes s%u00eb cil%u00ebs b%u00ebhet shk%u00ebmbimi i gazeve.Te shum%u00eb gjallesa shtazore shfaqen branshit%u00eb, t%u00eb cilat sh%u00ebrbejn%u00eb si organe t%u00eb specializuara p%u00ebr t%u00eb realizuar frym%u00ebshk%u00ebmbimin. Branshit%u00eb Branshit%u00eb te peshqit61A e dini se%u2026Merrni frym%u00eb thell%u00eb. Kafazi i kraharorit tuaj zgjerohet. Ajri hyn dhe del vazhdimisht nga mushk%u00ebrit%u00eb. Frym%u00ebmarrja %u00ebsht%u00eb nj%u00eb proces i vazhduesh%u00ebm p%u00ebr t%u00eb gjitha qeniet e gjalla shtazore nj%u00eb- ose shum%u00ebqelizore. Gjat%u00eb procesit t%u00eb frym%u00ebmarrjes, thithet oksigjeni i ajrit dhe nxirret dioksidi i karbonit. Kjo ndodh te t%u00eb gjitha gjallesat, pavar%u00ebsisht n%u00ebse jetojn%u00eb n%u00eb uj%u00eb apo n%u00eb tok%u00eb.2.15Frym%u00ebmarrja te gjallesat 
                                
   57   58   59   60   61   62   63   64   65   66   67