Page 9 - Demo
P. 9
n%u00eb nj%u00eb mas%u00eb t%u00eb caktuar. N%u00eb rast se na duhet t%u00eb v%u00ebzhgojm%u00eb struktura q%u00eb nuk i shohim dot me mikroskopin me drit%u00eb, at%u00ebher%u00eb mund t%u00eb p%u00ebrdorim mikroskopin elektronik. P%u00ebr t%u00eb par%u00eb materialin n%u00eb preparat, ky lloj mikroskopi nuk p%u00ebrdor drit%u00ebn, por elektronet. T%u00eb gjitha qelizat kan%u00eb disa tipare t%u00eb p%u00ebrbashk%u00ebtaT%u00eb gjith%u00eb organizmat e gjall%u00eb, pavar%u00ebsisht se sa ndryshojn%u00eb nga nj%u00ebri-tjetri, jan%u00ebt%u00eb nd%u00ebrtuar nga qeliza. Ky pohim p%u00ebrb%u00ebn baz%u00ebn e teoris%u00eb qelizore. Sipas k%u00ebsaj teorie, qelizat kan%u00eb disa tipare t%u00eb p%u00ebrbashk%u00ebta n%u00eb t%u00eb gjitha gjallesat. E para, %u00e7do qeliz%u00eb e ka origjin%u00ebn nga nj%u00eb qeliz%u00eb paraardh%u00ebse. Kjo %u00ebsht%u00eb pasoj%u00eb e nj%u00ebr%u00ebs prej ve%u00e7orive t%u00eb s%u00eb gjall%u00ebs, q%u00eb%u00ebsht%u00eb riprodhimi. E dyta, t%u00eb gjitha qelizat jan%u00eb t%u00ebngjashme nga p%u00ebrb%u00ebrja kimike dhe n%u00eb to ndodhin shum%u00eb nga reaksionet kimike t%u00eb bot%u00ebs s%u00eb gjall%u00eb. Elementet kryesore n%u00eb p%u00ebrb%u00ebrje t%u00eb %u00e7do qelize jan%u00eb karboni, azoti, hidrogjeni dhe oksigjeni. K%u00ebta dhe disa elemente t%u00eb tjera formojn%u00ebproteinat, lipidet, karbohidratet dhe acidet nukleike: makromolekulat n%u00eb p%u00ebrb%u00ebrje t%u00eb%u00e7do qelize. E treta, t%u00eb gjitha qelizat jan%u00eb t%u00ebkufizuara nga membrana plazmatike. Kjo %u00ebsht%u00eb nj%u00eb mb%u00ebshtjellje q%u00eb e rrethon qeliz%u00ebn dhe e ndan at%u00eb nga mjedisi i jasht%u00ebm.E kat%u00ebrta, mjedisi brendaqelizor quhet citoplazm%u00eb dhe %u00ebsht%u00eb nj%u00eb p%u00ebrzierje e ujit me shum%u00eb substanca t%u00eb tjera. N%u00eb citoplazm%u00eb gjenden t%u00eb gjitha organelet qelizore. Ajo %u00ebsht%u00eb edhe vendi ku ndodhin shum%u00ebreaksione kimike. E pesta, t%u00eb gjitha qelizat kan%u00eb nj%u00ebmaterial gjenetik q%u00eb p%u00ebrmban t%u00eb gjith%u00eb informacionin e nevojsh%u00ebm p%u00ebr zhvillimin, rritjen dhe shumimin e qeliz%u00ebs. Me p%u00ebrjashtim t%u00eb disa llojeve t%u00eb viruseve, ky material gjenetik %u00ebsht%u00eb i formuar nga ADN-ja, acidi dezoksiribonukleik.Pyetje rreth m%u00ebsimit1.Renditni tiparet e p%u00ebrbashk%u00ebta t%u00eb qelizave t%u00eb gjalla. 2.Si ndikojn%u00eb struktura dhe funksioni i qelizave n%u00eb aft%u00ebsin%u00eb e organizmave p%u00ebr t%u00eb mbijetuar dhe p%u00ebr t'u p%u00ebrshtatur me mjedisin e tyre?7Mikroskopi elektronik

