Page 42 - Demo

403.3 Tabela periodike (sistemi periodik)3. Cili nga elementet kimike e ka masën më të vogël?4. Cili nga atomet e 20 elementeve e ka masën më të madhe?5. Përmendni emrat (jo simbolin) e dy elementeve që ndodhen në të njëjtën periodë me magnezin.6. Shkruani në fletore simbolet e dy elementeve që ndodhen në të njëjtin grup me heliumin.Pyetje dhe detyra 1. Si quhen elementet që kanë këto simbole: Mg, Be, Li, N?2. Shkruani në fletore simbolet e elementeve: alumin, bor, fluor.Pyetje dhe detyra 3 Elementet dhe përbërjet kimikeKlasifikimi i elementeve kimikePër shumë e shumë vite, shkencëtarët u përpoqën t’i klasifikonin elementet duke u bazuar në veçoritë e tyre. Kjo u bë e mundur vetëm në vitin 1869, nga shkencëtari rus, Dimitri Mendelejev. Ai i klasifikoi elementet në një tabelë, të cilën e quajti tabelë periodike. Më vonë kimistët vendosën që tabela periodike të quhej sistem periodik.Sistemi periodik përmban afërsisht 118 elemente kimike të njohura deri më sot. Ai është mjaft i ndërlikuar. Më poshtë jepen disa të dhëna për 20 elementet e para të sistemit periodik.Grupet dhe periodatSistemi periodik është i ndërtuar nga radhët horizontale dhe kolonat vertikale. Radhët horizontale quhen perioda. Ato janë gjithsej shtatë dhe shënohen me numrat: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7.Kolonat vertikale quhen grupe. Gjithsej janë 16 (8 grupe A dhe 8 grupe B).Në sistemin periodik, elementet kimike përfaqësohen nga simbolet e tyre. Ato janë të vendosura në çdo periodë njëri pas tjetrit, nga e majta në të djathtë, sipas rritjes së masës atomike. Atomi i hidrogjenit e ka masën më të vogël se atomi i heliumit, litiumit etj.LilitiumNanatriumKkaliumBborAlaluminNazotPfosforFfluorClklorBeberiliumMgmagnezCakalciumCkarbonSisilicOoksigjenSsqufurNeneonHeheliumArargonMetale Jometale36,94 10,81 14,00 18,9922,98 26,98 30,97 35,4539,099,01 12,01 15,99 20,174,0024,30 28,08 32,06 39,9440,0711195 7 913 15 17412206 8 10214 16 18Hhidrogjen1,0081IA VIIIAIIIB IVB VB VIB VIIB VIIIB IB IIBIIA IIIA IVA VA VIA VIIA