Page 153 - Demo
P. 153
01010101 10 Gjeometri151VEPRIMTARIa Vizatoni një rreth dhe një kordë LM, me vijë të ndërprerë.b Merrni një pikë X në harkun e madh të rrethit dhe një pike Y në harkun e vogël të tij. Bashkoni pikat X me L, X me M, Y me L, dhe Y me M si në figurë.c Matni këndet LXM dhe LYM. Mblidhni masat e tyre. Çfarë vini re?d Në figurën tuaj, bashkoni pikat X me Y me vijë të ndërprerë dhe formoni një kordë të re.e A mendoni që këndet XMY dhe XLY mbështeten në të njëjtën kordë?f Matni këndet XMY dhe XLY. Mblidhni masat e tyre. Çfarë vini re?Gjeni këndin x në figurë.·2%; ·2$; = 90o (Tangjentja është pingule me rrezen.)OBXA është katërkëndësh, kështu që shuma e këndeve të tij është 360˚.Prej këtej: x + 90o 90o + 76o = 360ox = 104oSHEMBULLI 7Ushtrime 10G1 $%sVKWsGLDPHWsULUUHWKLWQsILJXUsa Gjeni këndin ·$3%b 1sTRIWsVH·4$% oVDsVKWs·$%4\Katërkëndëshat me kulmet në rreth si në rastin e LXMY më lart, quhen katërkëndësha të brendashkruar në rreth.• 1sNDWsUNsQGsVKLQHEUHQGDVKNUXDUQsUUHWKVKXPDHNsQGHYHSsUEDOOsQMsULWMHWULWsVKWsflÛPër shembull, më sipër: ·/;0·LYM = 180odhe ·;/<·;0< floTangjentja me rrethinTangjentja është drejtëza që e takon rrethin vetëm në një pikë. Kjo pikë quhet pika e takimit ose pika e tangjencës.Në figurë, ·OPQ = 90˚.Tangjentja me rrethin ka këto veti:1. Tangjentja është pingule me rrezen e rrethit në pikën e takimit.2. Nëse nga një pikë jashtë rrethit heqim dy tangjente me rrethin, gjatësitë e segmenteve të këtyre tangjenteve nga pika e dhënë në pikat përkatëse të takimit me rrethin janë të barabarta.Në figurë, XB = XA.Këto dy veti mund të jenë të dobishme për të gjetur këndet që mungojnë në raste të ndryshme.Katërkëndëshi i brendashkruar në rrethXML YLXMY është katërkëndësh i brendashkruar në rreth. Kulmet e tij ndodhen në rreth.OPQTangjentja ndaj rrethit në pikën P.BAXDy tangjentet ndaj rrethit të hequra nga e njëjta pikë, X.ndaj rrethithequra ngajnjëjta pikë,q gABO x 76° XBQAP

