Page 244 - Demo

15 1515 15 15 15 Vargjet, funksionet dhe grafikët242pra f 1 (x) = x + 73 . Në të njëjtin përfundim mund të arrijmë edhe po të veprojmë me ekuacione: y = 3x  7.Zëvendësojmë x me y dhe anasjellas: x = 3y  7.Rishkruajmë: x + 7 = 3y x + 73 = yPra, f 1 (x) = x + 73Shembulli 5 Fredi është elektricist. Tabela tregon pagesat që ai ka marrë për 3 punë që ka bërë.Numri i orëve 12 4Pagesa në lekë 500 700 1100a Ndërtoni grafikun që paraqet këtë informacion, ku në boshtin Ox të vendosni numrin e orëve, kurse në boshtin Oy pagesën në lekë.b Gjeni koeficientin këndor të grafikut. Çfarë tregon ai?c Gjeni ordinatën në origjinë. Çfarë tregon ajo?d A janë në përpjesëtim të drejtë numri i orëve të punës me pagesën?apagesa në lekë 0120080040010001400(1,500) (2,700)(4,1100)600200123 numri i orëve 4 5b Koeficienti këndor =1100  7004  2 = 4002 = 200. Ai paraqet koston për orë.c Ordinata në origjinë është 300. Kjo është pagesa paraprake.d Numri i orëve dhe pagesa në lekë nuk janë në përpjesëtim të drejtë, pasi grafiku nuk kalon nga origjina e sistemit koordinativ dhe dy vlerat nuk rriten me shpejtësi të njëjtë (nëse dyfishoni numrin e orëve, tarifa nuk do të dyfishohet).Shembulli 6x dhe y janë në përpjesëtim të drejtë.x 358y 4,5 7,5 12a Gjeni ekuacionin që lidh x me y në trajtën y = mx.b Kontrolloni nëse ekuacioni që ndërtuat është i saktë, duke ndërtuar grafikun e tij, si dhe duke gjetur koeficientin këndor dhe ordinatën në origjinë.c Gjeni vlerën e: i y për x = 7; ii x për y = 19,5.a Koeficienti është 4,5 : 3 = 1,5. Pra, y = 1,5x.b1 0 234(3;4,5)(5;7,5)(8,12)5678924681012yxGrafiku është një drejtëz që kalon nga origjina e sistemit koordinativ. Ajo tregon që dy madhësitë janë në përpjesëtim të drejtë.Koeficienti këndor është 7,5  4,55  3 = 32 = 1,5Ordinata në origjinë është 0.c i y = 1,5x. Pra, y = 1,5 q 7 = 10,5 ii 19,5 = 1,5x. Pra, x = 19,5 : 1,5 = 13Shembulli 7Gjeni pesë kufizat e para të vargjeve të mëposhtme.a Rregulla kufizë pas kufize është: “pjesëto me 4”; kufiza e parë është 512.b Rregulla vend-kufizë është: “shumëzo me 3, pastaj zbrit 1”.a ffl4 ffl4 ffl4 ffl4512, 128, 32, 8, 2bVend 123 u 3  1Kufizë 1 u 3  1 = 2 2 u 3  1 = 5 3 u 3  1 = 8Vend 4 5Kufizë 4 u 3 1 = 11 5 u 3 1 = 14