Page 106 - Demo
P. 106
100Thyesat, numrat dhjetor%u00eb dhe p%u00ebrqindjetAFT%u00cbSI5.3Thyesat, numrat dhjetor%u00eb dhe p%u00ebrqindjet P%u00ebr t%u00eb kthyer nj%u00eb num%u00ebr dhjetor t%u00eb fundm%u00eb n%u00eb nj%u00eb thyes%u00eb, shkruani n%u00eb vend t%u00eb num%u00ebruesit, shifrat e numrit pa presje, kurse em%u00ebruesin si 10, 100, 1000, ... me aq zero sa numri i shifrave pas presjes. P%u00ebr t%u00eb kthyer nj%u00eb p%u00ebrqindje n%u00eb nj%u00eb thyes%u00eb, pjes%u00ebtojeni numrin me 100.SHEMBULLKtheni n%u00eb thyesa numrat e m%u00ebposht%u00ebm. a 0,306 b 45% c 32,5% d 0,52a 0,306 = b 45% = c 32,5% = d 0,52 = SHEMBULLKtheni thyesat e m%u00ebposhtme n%u00eb: inumra dhjetor%u00eb; iip%u00ebrqindje.abai = 3 : 8 = 0,375 bi = 1 : 12 = 0,083Num%u00ebr dhjetor i fundm%u00eb Num%u00ebr dhjetor periodikii 0,375 %u00d7 100% = 37,5% ii 0,083 %u00d7 100% = 8,3 % P%u00ebr t%u00eb kthyer thyesat n%u00eb numra dhjetor%u00eb, pjes%u00ebtoni num%u00ebruesin me em%u00ebruesin. P%u00ebr t%u00eb kthyer nj%u00eb thyes%u00eb n%u00eb p%u00ebrqindje, shkruajeni at%u00eb si nj%u00eb num%u00ebr dhjetor dhe shum%u00ebzojeni me 100%.100% == 1SHEMBULLTregoni n%u00ebse thyesat e m%u00ebposhtme kthehen n%u00eb numra dhjetor%u00eb periodik%u00eb apo t%u00eb fundm%u00eb. aba 30 = 2 %u00d7 3 %u00d7 5 %u009f num%u00ebr dhjetor periodik, sepse3 %u00ebsht%u00eb faktor i thjesht%u00eb i em%u00ebruesit 30.b 16 = 24%u009f num%u00ebr dhjetor i fundm%u00eb Nj%u00eb thyes%u00eb %u00ebsht%u00eb e barabart%u00eb me nj%u00eb num%u00ebr dhjetor periodik, n%u00eb qoft%u00eb se ndonj%u00ebri nga faktor%u00ebt e thjesht%u00eb t%u00eb em%u00ebruesit %u00ebsht%u00eb i ndrysh%u00ebm nga 2 dhe 5. Kur t%u00eb gjith%u00eb faktor%u00ebt e thjesht%u00eb t%u00eb em%u00ebruesit jan%u00eb 2 ose 5, thyesa do t%u00eb jet%u00eb nj%u00eb num%u00ebr dhjetor i fundm%u00eb.Kthimi i nj%u00eb numri dhjetor periodik n%u00eb thyes%u00eb mund t%u00eb b%u00ebhet duke p%u00ebrdorur rregullat e algjebr%u00ebs.P%u00ebrdorni vizat p%u00ebr t%u00eb treguar se cilat shifra p%u00ebrs%u00ebriten. 0,123 = 0,12333...0,123 = 0,1232323...0,123 = 0,1231231...SHEMBULLKtheni numrat dhjetor%u00eb periodik%u00eb n%u00eb thyesa. a 0,3b 0,12aJepet x = 0,3333...b Jepet x = 0,121212... 10x = 3,3333...100x = 12,121212... 9x = 3 10xx= 3,3 0,399x = 12 100xx= 12,12 0,12x = = x = = Nj%u00eb num%u00ebr dhjetor i fundm%u00eb ka nj%u00eb num%u00ebr t%u00eb fundm%u00eb shifrash pas presjes. P.sh.: 0,625

