Page 63 - Demo
P. 63


                                    900 1100 1300995-1050Guido D%u2019Areco1200Karmina 1300Lind Guilem Masho, iniciatori i Ars Noves (Stil i Ri)1150Lindi 'Ars Antiqual'Organumdhe Discantus800Karlo Manjo1096-99Kryq%u00ebzata e par%u00ebdhe pushtimi i Jeruzalemit1300Papa Bonifacio VIIIGjat%u00eb mesjet%u00ebs s%u00eb hershme dhe asaj t%u00eb lul%u00ebzuar, nj%u00eb pjes%u00eb e mir%u00eb e ngjarjeve muzikore, si dhe e t%u00eb gjitha fushave t%u00eb tjera t%u00eb k%u00ebsaj periudhe, ishin t%u00eb lidhura me pushtetin absolut t%u00eb kish%u00ebs, e cila ndikonte dhe mbizot%u00ebronte pothuajse n%u00eb t%u00eb gjitha fushat e jet%u00ebs.Muzika kishtare u zhvillua n%u00eb manastire dhe kisha. Prift%u00ebrinjt%u00eb u p%u00ebrfshin%u00eb n%u00eb edukimin muzikor dhe ndikuan n%u00eb formimin e kantor%u00ebve dhe t%u00eb teoricien%u00ebve t%u00eb muzik%u00ebs mesjetare. Ata zhvilluan k%u00ebng%u00ebn monodike t%u00eb krishter%u00eb, e cila p%u00ebrfaq%u00ebson nj%u00eb baz%u00eb t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsishme t%u00eb muzik%u00ebs kishtare, si dhe p%u00ebrpunuan sistemin e shkrimit muzikor, duke kaluar nga sistemi i shenjave n%u00eb at%u00eb t%u00eb notave.Muzika q%u00eb kultivuan t%u00eb krishter%u00ebt bazohej n%u00eb melodit%u00eb e vjetra si psalmet, himnet, aleluja etj. Himnet kishin nj%u00eb melodi m%u00eb t%u00eb zhvilluar krahasuar me psalmet apo alelujan. K%u00ebnga gregoriane ose korali Gregorian e mori k%u00ebt%u00eb em%u00ebr nga Papa I Gregori i Madh (Gregorio Magno), i cili drejtoi kish%u00ebn katolike nga viti 590 e.r. deri n%u00eb 604 e.r. Tekstet e k%u00ebng%u00ebve gregoriane ishin n%u00eb latinisht, pasi kjo ishte gjuha zyrtare e kish%u00ebs. Ato ishin k%u00ebng%u00eb p%u00ebr kore burrash dhe k%u00ebndoheshin nj%u00ebz%u00ebri nga i gjith%u00eb kori, prandaj quheshin k%u00ebng%u00eb monofonike, t%u00eb cilat kishin melodi solemne dhe struktur%u00eb t%u00eb thjesht%u00eb. K%u00ebto kore nuk shoq%u00ebroheshin nga orkestra ose instrumente muzikore, pasi kjo prishte at%u00eb q%u00eb quhej gjendje e brendshme dhe shpirt%u00ebrore dhe t%u00eb cil%u00ebn mund ta transmetonte vet%u00ebm z%u00ebri i njeriut.K%u00ebnga gregoriane %u00ebsht%u00eb pjes%u00eb e r%u00ebnd%u00ebsishme e historis%u00eb s%u00eb muzik%u00ebs, pasi kjo lloj muzike nd%u00ebrtohej mbi notat q%u00eb quheshin neuma (greqisht - shenja).Tematika 3 - Historia muzika dhe shoq%u00ebriaFig. 1 Papa I Gregori i Madh (Gregorio Magno)61
                                
   57   58   59   60   61   62   63   64   65   66   67