Page 97 - Demo
P. 97


                                    portofoli i pun%u00ebs Kompozitor%u00eb t%u00eb tjer%u00eb t%u00eb shekullit XXBela Bartok (Bela Bartok) (1881-1945) u lind n%u00eb Hungari dhe %u00ebsht%u00eb nd%u00ebr p%u00ebrfaq%u00ebsuesit e par%u00eb t%u00eb muzik%u00ebs hungareze t%u00eb k%u00ebsaj periudhe dhe konsiderohet si kompozitori dhe pianisti m%u00eb i madh hungarez i shekullit XX. Q%u00eb n%u00eb mosh%u00eb t%u00eb vog%u00ebl arrinte t%u00eb dallonte dhe t%u00eb demonstronte 40 lloj ritmesh t%u00eb ndryshme karakteristike vallesh folklorike. Q%u00eb her%u00ebt iu kushtua k%u00ebng%u00ebve popullore, jo vet%u00ebm t%u00eb vendlindjes, por edhe t%u00eb vendeve fqinje (Rumani, Serbi, Sllovaki, Turqi etj.). Gjithashtu, shquhet edhe si analist dhe studiues i muzik%u00ebs folklorike, duke qen%u00eb k%u00ebshtu nj%u00eb nd%u00ebr themeluesit e etnomuzikologjis%u00eb. Shum%u00eb nga pjes%u00ebt e tij pianistike apo violinistike jan%u00eb pjes%u00eb t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsishme t%u00eb repertorit shkollor dhe formues t%u00eb artist%u00ebve t%u00eb rinj.Suita e valleve p%u00ebr orkest%u00ebr %u00ebsht%u00eb nj%u00eb mozaik i bukur kontraktues motivesh dhe ngjyrash orkestrale t%u00eb harmonizuara mjesht%u00ebrisht. N%u00eb muzik%u00ebn e tij fisnike dhe rigoroze nuk mungojn%u00eb teknikat moderne, duke b%u00ebr%u00eb q%u00eb ai t%u00eb jet%u00eb nga t%u00eb pakt%u00ebt muzikant%u00eb serioz%u00eb e progresiv%u00eb.Xhorxh Gershvin (George Gershwin) (1898-1937) u lind n%u00eb SHBA. N%u00eb mosh%u00ebn 12-vje%u00e7are filloi shkoll%u00ebn p%u00ebr pianoforte dhe m%u00eb pas, u b%u00eb pianist shoq%u00ebrues i spektakleve muzikore. Suksesi i tij i par%u00eb nd%u00ebrkomb%u00ebtar ishte k%u00ebnga %u201cSuan%u201d (%u201cSwanee%u201d), e cila i hapi dyert e Broduejit. Gjat%u00eb krijimeve t%u00eb tij, pati bashk%u00ebpunime edhe me t%u00eb v%u00ebllan%u00eb, Ir%u00ebn. Pjesa simfonike %u201cNj%u00eb amerikan n%u00eb Paris%u201d u shkrua nga kompozitori gjat%u00eb nj%u00eb udh%u00ebtimi n%u00eb Paris, n%u00eb t%u00eb ai shpreh ndjenjat dhe admirimin e tij p%u00ebr bukurin%u00eb e k%u00ebtij qyteti. P%u00ebrve%u00e7 instrumenteve tradicionale, kjo pjes%u00eb luhet dhe shoq%u00ebrohet nga ksilofone, saksofona dhe tromba q%u00eb jan%u00eb p%u00ebrdorur p%u00ebr t%u00eb treguar qart%u00eb trafikun e qytetit. Vepra m%u00eb e famshme e tij %u00ebsht%u00eb %u201cRapsodia blu%u201d. Kjo vep%u00ebr u luajt nga Pol Uajtmen n%u00eb nj%u00eb koncert special p%u00ebr dit%u00eblindjen e Abraham Linkolnit, m%u00eb 1924. N%u00eb fillim Gershvin nuk ishte i gatsh%u00ebm ta vinte n%u00eb sken%u00eb k%u00ebt%u00eb pjes%u00eb, sepse koncerti ishte 5 jav%u00eb m%u00eb von%u00eb dhe ai ishte i z%u00ebn%u00eb duke p%u00ebrgatitur komedin%u00eb e tij muzikore %u201cSweet Little Devil%u201d. M%u00eb von%u00eb, kompozitori 25-vje%u00e7ar pranoi t%u00eb vinte n%u00eb sken%u00eb pjes%u00ebn me nj%u00eb kompozim t%u00eb ri p%u00ebr piano dhe band%u00eb xhazi. Pas nj%u00eb pune trejavore Gershvini e p%u00ebrfundoi versionin e rapsodis%u00eb p%u00ebr dy piano, e cila ishte orkestruar nga Ferde Grofe p%u00ebr band%u00ebn e P. Uajtmen. Koncerti ku u interpretua %ufffdRapsodia%u201d u dha n%u00eb Nju-Jork, me pjes%u00ebmarrjen e nj%u00eb publiku nga shtresat e larta t%u00eb shoq%u00ebris%u00eb, si dhe t%u00eb shum%u00eb muzikant%u00ebve t%u00eb shquar t%u00eb koh%u00ebs.Fig. 5 Bela BartokFig. 6 George GershvinP%u00ebrdorni njohurit%u00eb tuajaD%u00ebgjoni %u201cRapsodia blu%u201d t%u00eb Xhorxh Gershvin dhe diskutoni s%u00eb bashku p%u00ebr ve%u00e7orit%u00eb muzikore t%u00eb saj.Si shfaqen aty karakteristikat e muzik%u00ebs s%u00eb k%u00ebsaj periudhe?%u00c7far%u00eb e dallon k%u00ebt%u00eb pjes%u00eb nga muzika e koh%u00ebs? A ndryshon stili i saj?_________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________Tematika 3 - Historia muzika dhe shoq%u00ebria95
                                
   91   92   93   94   95   96   97   98   99   100   101