Page 76 - Demo

Koncerti, %u00ebsht%u00eb vep%u00ebr e madhe muzikore e kompozuar p%u00ebr nj%u00eb veg%u00ebl (violin%u00eb, piano etj.) t%u00eb shoq%u00ebruar nga orkestra. Fjala koncert vjen nga latinishtja %u201cconserere%u201d, q%u00eb do t%u00eb thot%u00eb %u201ct%u00eb lidhemi s%u00eb bashku%u201d. Zhvillimet e teknik%u00ebs instrumentale, sidomos p%u00ebr violin%u00ebn arrit%u00ebn kulmin me muzikantin m%u00eb t%u00eb shquar t%u00eb k%u00ebsaj epoke, Antonio Vivaldi (1678-1741), kompozitor dhe virtuoz i jasht%u00ebzakonsh%u00ebm i violin%u00ebs. Ai njihet si p%u00ebrfaq%u00ebsuesi i krijimit t%u00eb koncertit p%u00ebr violin%u00eb dhe orkest%u00ebr, dhe i p%u00ebrsosjes s%u00eb koncerto grosos (concerto grosso)(koncert p%u00ebr nj%u00eb num%u00ebr t%u00eb madh instrumentesh q%u00eb bashk%u00ebrendojn%u00eb t%u00eb ndara n%u00eb dy grupe). Vivaldi p%u00ebrpunoi stilin klasik instrumental t%u00eb violin%u00ebs dhe themeloi shkoll%u00ebn italiane p%u00ebr k%u00ebt%u00eb instrument. Ai u shqua p%u00ebr krijimin e sonat%u00ebs p%u00ebr violin%u00eb dhe p%u00ebrgatiti rrug%u00ebn drejt simfonis%u00eb klasike.Koncerto groso %u201cKat%u00ebr stin%u00ebt%u201d %u00ebsht%u00eb nj%u00eb nga kulmet e krijimtaris%u00eb s%u00eb k%u00ebtij kompozitori. Ai p%u00ebrb%u00ebn nj%u00eb seri me kat%u00ebr koncerte, ku secili i kushtohet nj%u00eb stine t%u00eb vitit. Muzika p%u00ebrshkruan t%u00eb kat%u00ebr stin%u00ebt dhe %u00ebsht%u00eb e frym%u00ebzuar nga kat%u00ebr sonete (poezi) t%u00eb nj%u00eb autori t%u00eb panjohur. Secili nga t%u00eb kat%u00ebr koncertet nd%u00ebrtohet n%u00eb tri koh%u00eb (allegro, adagio, allegro). N%u00eb koncertin e par%u00eb %u201cPranvera%u201d p%u00ebrshkruhet atmosfera e ardhjes s%u00eb pranver%u00ebs me cic%u00ebrima zogjsh, gurgullima p%u00ebrrenjsh etj. Koncerti i dyt%u00eb %u201cVera%u201d ku vendin kryesor e z%u00eb suita, shquhet p%u00ebr karakterin p%u00ebrshkrues. N%u00eb koncertin e tret%u00eb %u201cVjeshta%u201d, p%u00ebrjetohet atmosfera e vjesht%u00ebs, me r%u00ebnien e gjetheve, puhiz%u00ebn e er%u00ebs, t%u00eb korrat etj. N%u00eb koncertin e kat%u00ebrt %u201cDimri%u201d me partitur%u00ebn solistike dhe kontrastin e pjes%u00ebve arrihen shum%u00eb bukur ftoht%u00ebsia dhe murrlani i eg%u00ebr. Fig. 2 Antonio VivaldiFig. 3 Pjesa e brendshme e teatrit t%u00eb Fenis n%u00eb Venecia 1837. Qyteti i Venecias n%u00eb k%u00ebt%u00eb periudh%u00eb ishte djepi i operas italiane. Lindja dhe zhvillimi i oper%u00ebs Opera ose melodrama %u00ebsht%u00eb nj%u00eb arritje e madhe muzikore e periudh%u00ebs baroke. Kjo form%u00eb e spektaklit lindi nga fundi i shek. XVI n%u00eb Firence, nga nj%u00eb grup studiuesish, shkenc%u00ebtar%u00ebsh, muzikant%u00ebsh dhe shkrimtar%u00ebsh (q%u00eb ndryshe njiheshin edhe si shoq%u00ebria e fiorentin%u00ebve). Ata diskutonin rreth arteve dhe m%u00eb tep%u00ebr rreth tragjedis%u00eb greke, e cila, si%u00e7 dihet, qe nj%u00eb bashkim i poezis%u00eb, muzik%u00ebs, k%u00ebng%u00ebs dhe k%u00ebrcimit. Shum%u00eb muzikant%u00eb provuan t%u00eb krijonin melodrama, p%u00ebr shkrimin dhe p%u00ebrmbajtjen e t%u00eb cilave u mb%u00ebshtet%u00ebn n%u00eb historit%u00eb e tragjedive greke, histori dramatike k%u00ebto q%u00eb pasqyronin ndjenja t%u00eb forta, t%u00eb mbushura plot me pasion, dashuri, tradhti, urrejtje etj.d%u00ebgjoni%u201c4 Stin%u00ebt%u201d, VivaldiCila nga stin%u00ebt e Vivaldit q%u00eb d%u00ebgjove ju p%u00eblqeu m%u00eb shum%u00eb? Flisni p%u00ebr t%u00eb.P%u00ebrfytyroni sikur jeni nj%u00eb princ fisnik i shekullit XVII dhe doni t%u00eb d%u00ebgjoni muzik%u00eb. %u00c7far%u00eb do t%u00eb b%u00ebnit dhe pse?1. Do t%u00eb p%u00ebrdornit nj%u00eb CD player me bateri.2. Do t%u00eb shkonit n%u00eb nj%u00eb koncert madh%u00ebshtor.3. Do t%u00eb th%u00ebrrisnit muzikant%u00eb t%u00eb oborreve p%u00ebr t%u00eb luajtur p%u00ebr ju.Tematika 3 - Historia muzika dhe shoq%u00ebria74