Page 77 - Demo

portofoli i pun%u00ebsNocioni melodram%u00eb vjen nga greqishtja e lasht%u00eb, dhe n%u00ebnkupton melos %u2013 k%u00ebng%u00eb dhe dramma %u2013 veprim, nj%u00eb form%u00eb spektakli ku rr%u00ebfehet nj%u00eb histori me an%u00eb t%u00eb muzik%u00ebs dhe t%u00eb k%u00ebnduarit. P%u00ebrmes fjal%u00ebve k%u00ebnga ndihmon n%u00eb shprehjen e ndjenjave dhe t%u00eb emocioneve, nd%u00ebrsa muzika, p%u00ebrmes d%u00ebgjimit, p%u00ebrcjell dramatizmin e oper%u00ebs. M%u00eb pas, fjala melodram%u00eb u z%u00ebvend%u00ebsua me fjal%u00ebn opera. Edhe pse u b%u00ebn%u00eb p%u00ebrpjekje dhe n%u00eb vende t%u00eb tjera, si: Franc%u00eb, Gjermani dhe Angli, operat e para lind%u00ebn n%u00eb Itali. Me lindjen e operas si gjini muzikore e re, u shfaq dhe stili monofonik. P%u00ebrdorni njohurit%u00eb tuajaD%u00ebgjoni dhe shikoni pjes%u00ebn %u201cVi ricorda, o boschi ombrosi%u201d (Ju kujtohet, o pyje t%u00eb hijezuara) nga opera %u201cOrfeu%u201d e Monteverdit n%u00eb k%u00ebt%u00eb link: https://www.youtube.com/watch?v=u0qkP1kvEdQP%u00ebrshkruani me detaje nga pjesa se si lidhet opera me artet e tjera.___________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________Fig. 4 \Opera si gjini e artit skenik p%u00ebrfshiu disa lloj artesh, si: dram%u00ebn, muzik%u00ebn, skenografin%u00eb etj. Opera e par%u00eb, %u201cDafne%u201d, u krijua n%u00eb vitin 1594, por muzika e saj nuk %u00ebsht%u00eb ruajtur si dor%u00ebshkrim. Opera e dyt%u00eb, %u201cEuridi%u00e7e%u201d, u vu n%u00eb sken%u00eb gjasht%u00eb vjet m%u00eb von%u00eb dhe %u00ebsht%u00eb modeli i par%u00eb i zhvillimit t%u00eb oper%u00ebs. Ajo u kompozua nga Jakopo Peri (Jacopo Peri) (1561-1633) dhe Xhulio Ka%u00e7ini (G. Caccini), me subjekt nga legjenda e Orfeut, i cili n%u00eb mitologjin%u00eb greke simbolizon forc%u00ebn magjeps%u00ebse t%u00eb k%u00ebng%u00ebs. Nj%u00eb tjet%u00ebr kompozitor q%u00eb krijoi dhe zhvilloi m%u00eb tej oper%u00ebn gjat%u00eb k%u00ebsaj periudhe ishte Klaudio Monteverdi (Claudio Monteverdi) (1567-1643),i cili u lind n%u00eb Kremona t%u00eb Italis%u00eb. Operat e tij t%u00eb para ishin %u201cOrfeu%u201d, dhe %u201cAriana%u201d. N%u00eb to, me an%u00eb t%u00eb muzik%u00ebs pasqyrohen ngjarjet jet%u00ebsore dhe shprehen emocione t%u00eb gjalla njer%u00ebzore. Monteverdi mbetet n%u00eb historin%u00eb e zhvillimit t%u00eb oper%u00ebs bot%u00ebrore si nj%u00eb nga reformator%u00ebt dhe p%u00ebrfaq%u00ebsuesit m%u00eb t%u00eb njohur t%u00eb saj. Napoli ishte nj%u00eb tjet%u00ebr qend%u00ebr e r%u00ebnd%u00ebsishme ku u zhvillua opera, madje opera napolitane sh%u00ebnoi nj%u00eb %u00e7ast t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsish%u00ebm n%u00eb zhvillimin e k%u00ebsaj gjinie. Fig. 5 Jakopo PeriFig. 6 Xhulio Ka%u00e7iniFig. 7 Klaudio MonteverdiTematika 3 - Historia muzika dhe shoq%u00ebria75